Wojna polsko-bolszewicka i Bitwa Warszawska 1920
Historia
Zestaw pomaga zrozumieć, dlaczego doszło do wojny polsko-bolszewickiej, jak przebiegała Bitwa Warszawska i jakie były skutki zwycięstwa Polski. Znajdziesz tu najważniejsze pojęcia, postacie, wydarzenia oraz pytania sprawdzające wiedzę przed lekcją lub sprawdzianem.
1.Wojna polsko-bolszewicka
Wojna toczona w latach 1919–1921 między odrodzoną Polską a Rosją bolszewicką. Dotyczyła granic na wschodzie i przyszłości niepodległej Polski. Najbardziej znanym wydarzeniem tej wojny była Bitwa Warszawska z 1920 roku.
2.Bolszewicy
Rosyjscy komuniści, którzy po rewolucji przejęli władzę w Rosji. Chcieli rozszerzyć swoją władzę i rewolucję na inne kraje, także na ziemie polskie.
3.Bitwa Warszawska
Decydująca bitwa wojny polsko-bolszewickiej, stoczona w sierpniu 1920 roku. Wojsko Polskie zatrzymało wtedy Armię Czerwoną i odrzuciło ją od Warszawy.
4."Cud nad Wisłą"
Popularne określenie zwycięstwa Polski w Bitwie Warszawskiej. Podkreśla ono, że wygrana wydawała się bardzo trudna, a jednak została osiągnięta.
5.Józef Piłsudski
Naczelnik Państwa i jeden z głównych dowódców polskich podczas wojny z bolszewikami. Odegrał ważną rolę w przygotowaniu planu przeciwuderzenia znad Wieprza.
6.Armia Czerwona
Armia Rosji bolszewickiej. W 1920 roku ruszyła na Polskę, licząc na zwycięstwo i dalszy marsz na zachód Europy.
7.Przeciwuderzenie znad Wieprza
Manewr wojsk polskich przeprowadzony w czasie Bitwy Warszawskiej. Uderzenie od południa zaskoczyło wojska bolszewickie i pomogło Polsce odnieść zwycięstwo.
8.Ochotnicy
Ludzie, którzy dobrowolnie zgłaszali się do obrony kraju. W 1920 roku wielu uczniów, studentów i dorosłych wsparło armię w walce przeciw bolszewikom.
9.Pokój w Rydze
Traktat pokojowy zawarty w 1921 roku między Polską a Rosją bolszewicką oraz Ukrainą radziecką. Zakończył wojnę polsko-bolszewicką i ustalił granicę na wschodzie.
10.15 sierpnia
Dzień kojarzony z najważniejszym momentem Bitwy Warszawskiej. W Polsce jest to także Święto Wojska Polskiego.
Notatka
1. Dlaczego wybuchła wojna?
Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku Polska musiała ustalić swoje granice. Na wschodzie sytuacja była bardzo trudna, bo w Rosji po rewolucji władzę przejęli bolszewicy. Chcieli oni nie tylko utrzymać swoje państwo, ale też rozszerzyć rewolucję komunistyczną na inne kraje Europy. Polska stała im na drodze, dlatego szybko doszło do walk.
Był to konflikt nie tylko o ziemie i granice. Dla Polaków była to także walka o utrzymanie świeżo odzyskanej niepodległości. Państwo polskie dopiero się organizowało, a już musiało bronić się przed silnym przeciwnikiem.
2. Przebieg wojny do lata 1920 roku
Wojna polsko-bolszewicka trwała w latach 1919–1921. Walki toczyły się głównie na wschodzie. Sytuacja zmieniała się wiele razy: raz przewagę miała Polska, a raz bolszewicy.
W 1920 roku Armia Czerwona rozpoczęła silne natarcie na Polskę. Wojska bolszewickie zbliżały się do Warszawy, a w kraju rosło zagrożenie. Wiele osób obawiało się, że jeśli stolica upadnie, Polska może utracić niepodległość. Dlatego rozpoczęto wielką mobilizację i do obrony zgłaszali się także ochotnicy.
3. Bitwa Warszawska
Najważniejszym momentem wojny była Bitwa Warszawska, stoczona w sierpniu 1920 roku. Wojska polskie broniły stolicy, a jednocześnie przygotowały plan uderzenia na przeciwnika. Ważną rolę odegrał Józef Piłsudski.
Kluczowe znaczenie miało przeciwuderzenie znad Wieprza. Był to manewr wojsk polskich, które zaatakowały siły bolszewickie z zaskakującego kierunku. Dzięki temu Armia Czerwona została rozbita i musiała się cofać. Zwycięstwo było tak ważne i tak mało oczekiwane przez wielu obserwatorów, że zaczęto je nazywać „Cudem nad Wisłą”.
4. Znaczenie zwycięstwa
Zwycięstwo pod Warszawą uratowało Polskę przed klęską i pomogło ocalić jej niepodległość. Powstrzymało też marsz bolszewików na zachód Europy. Dlatego Bitwa Warszawska jest uznawana za jedno z najważniejszych wydarzeń w historii Polski XX wieku.
Bitwa miała też wielkie znaczenie moralne. Pokazała, że młode państwo polskie potrafi się obronić. Ważna była nie tylko walka żołnierzy, ale też zaangażowanie społeczeństwa: ochotników, rodzin wspierających armię i ludzi pracujących na rzecz obrony kraju.
5. Zakończenie wojny
Po zwycięstwie pod Warszawą wojna jeszcze trwała, ale sytuacja Polski bardzo się poprawiła. Ostatecznie konflikt zakończył pokój w Rydze podpisany w 1921 roku. Ustalono wtedy granicę między Polską a Rosją bolszewicką oraz Ukrainą radziecką.
Pokój ten zamknął bardzo ważny etap walk o granice II Rzeczypospolitej. Dzięki niemu Polska mogła skupić się na dalszym budowaniu państwa po latach zaborów i wojny.
6. Co warto zapamiętać przed sprawdzianem
Najważniejsze informacje są następujące:
- wojna polsko-bolszewicka trwała w latach 1919–1921
- przeciwnikiem Polski była Rosja bolszewicka i jej Armia Czerwona
- głównym zagrożeniem w 1920 roku był marsz bolszewików na Warszawę
- decydującym starciem była Bitwa Warszawska w sierpniu 1920 roku
- ważną rolę odegrał Józef Piłsudski i przeciwuderzenie znad Wieprza
- zwycięstwo nazwano „Cudem nad Wisłą”
- wojna zakończyła się pokojem w Rydze w 1921 roku
Warto też pamiętać, że była to wojna o granice, ale jednocześnie o przetrwanie niepodległej Polski.
Quizy w tym zestawie
16 pytań w 2 etapach — odblokujesz je po dodaniu zestawu