Polski
Magiczne drzewo. Czerwone krzesło - lektura - Słowa na start 4
Sprawdzony zestawZestaw powtórkowy do lektury o rodzeństwie Rossów i czerwonym krześle, które spełnia życzenia. Poznasz czas i miejsca akcji, plan wydarzeń, bohaterów, zasady magii krzesła, przemianę ciotki Maryli w Wiki i wszystkie etapy podróży dzieci do rodziców.
Zestaw do podręcznika
Spotkanie z lekturą. Andrzej Maleszka, „Magiczne drzewo. Czerwone krzesło"
Słowa na start! 4. Podręcznik. Edycja 2026 (Nowa Era) - wszystkie rozdziałyPodcast
Ładuję…
1.„Magiczne drzewo. Czerwone krzesło” - autor i treść w skrócie
Powieść napisał Andrzej Maleszka. Opowiada o rodzeństwie Rossów - Kukim, Tosi i Filipie - które znajduje czerwone krzesło spełniające życzenia i wyrusza w podróż, by odzyskać zaczarowanych rodziców.
2.Jak pracować z lekturą w czasie czytania?
Zaznaczaj karteczkami ważne fragmenty: powstanie krzesła, decyzję rodziców o pracy na statku, odkrycie magii przez Kukiego, dom ciotki i jego zasady, decyzję dzieci o podróży, przemianę cioci w Wiki i zmianę zachowania Wiki wobec dzieci. Notuj też, z jakimi wydarzeniami łączą się ważne przedmioty, np. piorun, diament, traktor, lew.
3.Początek powieści: kiedy, gdzie i co się wydarzyło?
Kiedy: w 2000 roku. Gdzie: nad Doliną Warty. Co: przez trzy dni i trzy noce trwała straszna burza, aż piorun powalił wielki stary dąb na wzgórzu - wtedy burza od razu ustała.
4.Magiczne Drzewo
Dąb powalony przez piorun miał w sobie cudowną moc, o której nikt nie wiedział. W tartaku pocięto go na deski i zrobiono z niego setki przedmiotów - w każdym została cząstka magii, więc na świecie zaczęły się dziać niezwykłe rzeczy.
5.Czas akcji powieści
Historia zaczyna się w 2000 roku wielką burzą. Najważniejsze wydarzenia dzieją się latem, na początku wakacji, i trwają kilka dni. Zakończenie rozgrywa się miesiąc po powrocie rodziny z podróży dookoła świata.
6.Miejsca akcji - od domu Rossów do pociągu
Dom Rossów przy ulicy Weneckiej (i jarmark na rynku), port w Gdańsku, skąd odpływają rodzice, dom ciotki Maryli za miastem, lotnisko, a potem pociąg do Kopenhagi.
7.Miejsca akcji - od pustkowia do latającego domu
Po ucieczce z pociągu: pustkowie z bagnem i jeziorem, szpital w małym miasteczku, Kopenhaga (park Tivoli i port), statek Queen Victoria, a na końcu latający dom rodziny Rossów.
8.Plan wydarzeń - część 1
1. Burza; piorun powala magiczny dąb. 2. Z dębu powstaje czerwone krzesło. 3. Kuki wyławia krzesło z rzeki. 4. Ciotka Maryla, siedząc na krześle, życzy sobie, by rodzice przyjęli pracę na statku. 5. Rossowie wypływają w rejs, a dzieci zostają pod opieką ciotki.
9.Plan wydarzeń - część 2
6. Ciotka zmienia się w siedmioletnią dziewczynkę. 7. Dzieci wyruszają w podróż, by odczarować rodziców. 8. Docierają na pokład Queen Victorii. 9. Rodzice zostają odczarowani i płyną z dziećmi dookoła świata. 10. Po powrocie do domu dom wznosi się w powietrze, bo spełnia się marzenie Wiki o podróży.
10.Kuki
Najmłodszy z rodzeństwa, ma 9 lat. Wyłowił czerwone krzesło z rzeki i pierwszy odgadł, że jest magiczne. Ma wielką wyobraźnię, boi się burzy i koni, a w trudnych chwilach powtarza, że czuje kłopoty.
11.Tosia (Tośka)
Jedenastoletnia siostra, gra na flecie w szkole muzycznej. Jest rozsądna i odważna - nie bała się postawić ciotce. Lubi zwierzęta, umie jeździć konno i często ratuje braci z kłopotów.
12.Filip
Dwunastoletni, najstarszy syn Rossów. Gra na skrzypcach, lubi piłkę i gry, świetnie pływa (był mistrzem klasy w pływaniu). Najczęściej wypowiada życzenia przy krześle.
13.Państwo Rossowie (rodzice)
Muzycy: mama gra na wiolonczeli, tato (Piotr) na skrzypcach. Stracili pracę, bo zamknięto ich orkiestrę. Pod wpływem czaru stają się obojętni i źli, wyjeżdżają na rok do pracy w orkiestrze na statku i zostawiają dzieci.
14.Ciotka Maryla
Siostra mamy, dyrektorka banku. Bogata, ale skąpa, surowa i oschła; nie ma własnych dzieci. Zmieniona w siedmioletnią dziewczynkę, staje się Wiki.
15.Max Rozmus
Szef Jarmarku Augustino: oszust, złodziej i łobuz. Łysy, nosi buty na sprężynach (jumpery). Chciwy i przebiegły - przez całą podróż ściga dzieci, żeby zdobyć krzesło.
16.Marcelina i Klucha - postaci drugoplanowe
Marcelina - młoda, ruda kucharka ciotki. Udaje głuchoniemą, bo ciotka zatrudnia tylko takich pracowników; pomaga dzieciom i zostaje zwolniona. Klucha - gruby kierowca ciężarówki, któremu krzesło uciekło do rzeki.
17.Relacje między bohaterami powieści
Rodzeństwo to dzieci państwa Rossów. Maryla jest siostrą mamy, czyli ciotką dzieci. Marcelina pracuje u ciotki i pomaga dzieciom. Max chce zdobyć krzesło i dlatego ściga rodzeństwo.
18.Przyczyny niezwykłych zdarzeń w powieści
Krzesło skoczyło do rzeki, gdy ciężarówka utknęła w korku na moście. Max odkrył moc krzesła, gdy Filip wyczarował pięćset złotych - na Maksa spadła beczka monet. Psy zalały pociąg po życzeniu konduktorki. Ciotka mówiła po madagaskarsku przez czar Filipa. Diament wpadł do bagna, gdy Max zażyczył sobie największego klejnotu.
19.Jak powstało krzesło i jak trafiło do Kukiego?
Dwa tygodnie po burzy w fabryce mebli Hoga zrobiono krzesło z dębowego drewna i pomalowano je na czerwono. Miało jechać na targi mebli do Gdańska, ale uciekło kierowcy Klusze i skoczyło do rzeki. Kuki zobaczył je z mostku, a krzesło samo podpłynęło do jego ręki.
20.Pierwsze czary krzesła i odkrycie Kukiego
Zanim dzieci poznały tajemnicę, krzesło spełniało życzenia Kukiego: nad autem ciotki zleciały się setki ptaków, pojawił się model lotniskowca, chuligani uciekli, a dostawca przywiózł trzy pizze. W domu ciotki Kuki skojarzył pizzę z krzesłem i odgadł, że to ono czaruje.
21.Życzenie ciotki Maryli i jego skutki
Na jarmarku ciotka usiadła na czerwonym krześle i zażądała, żeby Rossowie wreszcie się zmienili i przyjęli pracę na statku. Czar odmienił rodziców: stali się obojętni i rozzłoszczeni, wyjechali na rok w rejs, a dzieci oddali pod opiekę ciotki.
22.Zasady działania czerwonego krzesła
Trzeba usiąść na krześle (wystarczy też go dotknąć) i powiedzieć, czego się chce - bez zaklęć. Czar działa tylko w zasięgu wzroku. Życzenie spełnia się dosłownie, więc trzeba mówić dokładnie. Magia nie wyleczyła choroby Wiki.
23.Jak bohaterowie traktowali krzesło?
Kuki polubił je jak własne zwierzątko. Tosia i Filip widzieli w nim ratunek dla rodziców i używali go ostrożnie. Ciotka chciała mieć je tylko dla siebie, a Max - wzbogacić się dzięki niemu.
24.Niedokładne życzenia i ich skutki
Kuki prosił o mleko - pojawiła się biała krowa. Filip kazał autobusowi jechać prosto na lotnisko - autobus pędził na wprost przez park, rynek i oceanarium. Bracia chcieli terenowego superauta - dostali olbrzymi traktor. Ciotka chciała zobaczyć dzieci - krzesło wyniosło ją wysoko w chmury.
25.W jakich sytuacjach krzesło uratowało dzieci?
M.in. czerwony balon wyciągnął traktor z bagna, koła ratunkowe pomogły uratować tonącą ciotkę, lew przegonił Maksa, a złote figury Tosi i Filipa znów stały się dziećmi. Krzesło dało też niebieskie konie, które zawiozły chorą Wiki do szpitala, i świetlny most na statek.
26.Czy krzesło samo wybiera właściciela?
Można uznać, że tak: samo podpłynęło do ręki Kukiego, uciekło Maksowi z namiotu, przyleciało do Filipa i Tosi, a na ciotkę czekało na drodze. Spełniało jednak życzenia każdego, kto na nim usiadł, także Maksa.
27.Czekanie na dar krzesła jak otwieranie urodzinowych prezentów - co to znaczy?
Dzieci nigdy nie wiedziały, co dokładnie dostaną. Mogła to być cudowna niespodzianka (niebieskie konie) albo rozczarowanie (traktor zamiast superauta, krowa zamiast szklanki mleka).
28.Dom ciotki Maryli
Wielki, nowoczesny, ale smutny dom za miastem, otoczony wysokim płotem z kamerami. Wszystko jest czarne albo białe, świecą niebieskie lampy, drzewa przycięto w kanciaste kształty, nie ma kwiatów, a lodówka ma zamek szyfrowy.
29.Zasady w domu ciotki Maryli
Po pierwsze porządek - każda rzecz ma swoje miejsce. Po drugie oszczędność - żeby coś dostać, trzeba podać trzy powody. Po trzecie cisza - żadnych krzyków ani hałasu.
30.Ciotka Maryla o dzieciach i pieniądzach
Uważała, że dzieci nie powinny dostawać prezentów, tylko same zdobywać to, czego chcą, i muszą nauczyć się dyscypliny. Od dziecka chowała pieniądze do słoika. Według Marceliny boi się, że znów będzie biedna, i nie chce być sama.
31.Jak ciotka zmieniła się w małą dziewczynkę?
Gdy złapała dzieci w drodze na przystanek, Filip zażyczył sobie, żeby była mniejsza od nich. Wichura zakręciła nią i ciotka stała się siedmioletnią dziewczynką w czarnym płaszczu i wielkich okularach. Tosia uparła się, żeby nie zostawiać jej samej.
32.Prawdziwa przemiana ciotki w Wiki
Można uznać, że nastąpiła nad jeziorem. Ciotka wpadła do wody i tonęła, a Filip ją uratował. Gdy dzieci się nią zaopiekowały, podziękowała, obiecała, że nie ukradnie krzesła, i poprosiła, by mówić do niej Wiki - od drugiego imienia Wiktoria.
33.Ciotka Maryla i Wiki - porównanie cech
Ciotka Maryla była surowa, oschła, skąpa i nieufna. Wiki jest sprytna, przyjacielska, wesoła i pomocna - bawi się, śmieje i dba o dzieci.
34.Wiki po przemianie
Wiki pomaga dzieciom: odciąga Maksa nagraniem fletu i dotykając krzesła, usuwa płot wokół niego. Dzięki czarowi Tosi spełnia swoje dawne marzenie i gra na flecie. Bawi się i śmieje w Tivoli, a na statku przynosi krzesło, dzięki któremu rodzice zostają odczarowani.
35.Dlaczego Wiki wyrzuciła krzesło do morza?
Kuki powiedział jej, że po odczarowaniu rodziców znów stanie się dorosłą, okropną ciotką. Wiki nie chciała być dorosła, więc wrzuciła krzesło za burtę. Gdy fala przyniosła je razem z Maksem, wybłagała je od niego i oddała dzieciom.
36.Dlaczego dzieci wyruszyły w podróż?
Próby w ogrodzie pokazały, że czar działa tylko w zasięgu wzroku, więc nie dało się ściągnąć rodziców z daleka. Dzieci musiały stanąć przed nimi. Statek Queen Victoria zawijał do Kopenhagi, a potem płynął na Karaiby - zostały im około 24 godziny.
37.Etapy podróży dzieci do rodziców
1. Droga na przystanek - ciotka łapie dzieci i zostaje zmniejszona. 2. Autobus pędzi na lotnisko, ale ochrona zatrzymuje dzieci. 3. W pociągu pojawia się sto psów, dzieci wyskakują na pustkowiu. 4. Bagno, jezioro, złote figury, choroba Wiki i niebieskie konie do szpitala. 5. Łóżkiem do Kopenhagi, Tivoli i świetlny most na statek. Do celu doprowadziły ich m.in. odwaga, współpraca, spryt i troska o siebie nawzajem.
38.Odczarowanie rodziców
Na statku rodzice wciąż byli źli i kazali dzieciom odejść. Wtedy Wiki przyniosła krzesło, a Kuki zażyczył sobie, żeby rodzice byli tacy jak dawniej, kochali dzieci i już ich nie zostawili. Rodzice obudzili się jak ze złego snu i przytulili dzieci.
39.Przemiana Maksa Rozmusa
Tonący w morzu Max obiecał, że nie będzie już oszukiwał ani kradł i odda krzesło dzieciom. Fala wyniosła go na pokład statku. Oddał krzesło Wiki - pierwszy raz w życiu coś komuś dał i poczuł się wspaniale.
40.Zakończenie powieści
Rodzina wraca z podróży dookoła świata, a Wiki zostaje dzieckiem i mieszka z Rossami. W jej ósme urodziny mama, siedząc przez nieuwagę na krześle, życzy jej spełnienia marzeń. Wiki marzyła o podróży w powietrzu, więc dom odrywa się od ziemi i leci. Krzesło zostaje na trawniku, ale po chwili leci za domem.
Notatka
Autor, czas i miejsca akcji
Powieść napisał Andrzej Maleszka. Jej bohaterami jest rodzeństwo Rossów: Kuki, Tosia i Filip. Dzieci znajdują czerwone krzesło, które spełnia życzenia.
Historia zaczyna się w 2000 roku nad Doliną Warty. Burza trwa trzy dni i trzy noce. Piorun powala stary dąb na wzgórzu i burza od razu cichnie. Ten dąb to Magiczne Drzewo. Z jego drewna powstają setki przedmiotów, a w każdym zostaje cząstka magii. Jednym z nich jest czerwone krzesło.
Najważniejsze wydarzenia dzieją się latem, gdy zaczynają się wakacje. Trwają kilka dni. Zakończenie rozgrywa się miesiąc po powrocie rodziny z podróży dookoła świata.
Miejsca akcji zmieniają się razem z podróżą bohaterów:
Ważne
Podczas czytania warto zaznaczać karteczkami ważne fragmenty i notować, z jakim wydarzeniem łączy się dany przedmiot. Ułatwia to powtórkę.
Plan wydarzeń
Najważniejsze wydarzenia po kolei pokazuje rysunek.
Wydarzenia łączą się jak przyczyny i skutki:
- Ciotka siada na krześle i żąda, żeby rodzice przyjęli pracę na statku. Pod wpływem czaru rodzice wyjeżdżają na rok, a dzieci zostają u ciotki.
- Dzieci chcą odczarować rodziców. Czar działa jednak tylko w zasięgu wzroku, więc muszą do nich dotrzeć.
- Ciotka łapie uciekające dzieci, a Filip ją zmniejsza. Tak powstaje mała Wiki.
- Na statku Kuki odczarowuje rodziców.
- Wiki marzy o podróży w powietrzu. Gdy mama nieświadomie życzy jej spełnienia marzeń, dom odlatuje.
Bohaterowie powieści
Najważniejsze postaci i ich cechy zebrano w tabeli.
| Postać | Kim jest | Cechy |
|---|---|---|
| Kuki | najmłodszy, 9 lat | wielka wyobraźnia, boi się burzy i koni |
| Tosia | 11 lat, gra na flecie | rozsądna, odważna, lubi zwierzęta |
| Filip | najstarszy, 12 lat | gra na skrzypcach, świetnie pływa |
| rodzice | muzycy z orkiestry | pod wpływem czaru obojętni i źli |
| ciotka Maryla | siostra mamy, dyrektorka banku | skąpa, surowa, oschła |
| Max Rozmus | szef Jarmarku Augustino | chciwy, przebiegły, oszust |
| Marcelina | kucharka ciotki | udaje głuchoniemą, pomaga dzieciom |
| Klucha | kierowca ciężarówki | krzesło uciekło mu do rzeki |
Relacje między bohaterami pokazuje rysunek. Max nie jest krewnym dzieci. Ściga je, bo chce zdobyć krzesło.
Zasady działania czerwonego krzesła
Krzesło zrobiono z drewna Magicznego Drzewa w fabryce mebli Hoga. Miało jechać na targi do Gdańska, ale uciekło kierowcy Klusze i skoczyło do rzeki. Kuki zobaczył je z mostku, a krzesło samo podpłynęło do jego ręki.
Zasady korzystania z krzesła można zebrać jak w regulaminie:
- usiądź na krześle albo go dotknij i powiedz, czego chcesz; zaklęcia nie są potrzebne,
- czar działa tylko w zasięgu wzroku,
- życzenie spełnia się dosłownie, więc trzeba mówić dokładnie,
- magia nie wyleczyła choroby Wiki.
Zasięg wzroku dzieci odkryły podczas prób w ogrodzie ciotki. Szklanka mleka z bliska przyleciała do Filipa, ale walizka mamy z daleka nie przyleciała. Wyczarowany deszcz padał tylko przy domu ciotki, a kawałek dalej świeciło słońce.
Zapamiętaj
Krzesło spełnia życzenie dosłownie. Kto mówi niedokładnie, dostaje coś innego, niż chciał.
Krzesło w oczach bohaterów
Każdy bohater używał krzesła inaczej, bo miał inny cel:
- Kuki polubił je jak własne zwierzątko,
- Tosia i Filip widzieli w nim ratunek dla rodziców i używali go ostrożnie,
- ciotka chciała mieć je tylko dla siebie,
- Max chciał się dzięki niemu wzbogacić.
Krzesło wiele razy ratowało dzieci. Na przykład zatrzymało rozpędzony autobus tuż przed budynkiem lotniska. Spełniało jednak życzenia każdego, kto na nim usiadł, także Maksa.
Czekanie na dar krzesła przypomina otwieranie urodzinowych prezentów. Nigdy nie wiadomo, co się dostanie: cudowną niespodziankę albo rozczarowanie.
Można uznać, że krzesło samo wybiera właściciela. Kilka razy samo trafiało do dzieci, a od Maksa uciekło.
Ciotka Maryla przed przemianą
Ciotka Maryla jest siostrą mamy i dyrektorką banku. Jest bogata, ale skąpa. Nie ma własnych dzieci. Na początku powieści mama mówi, że siostra nie odwiedzała ich od pięciu lat. Rodzice mają długi i chcą poprosić ją o pożyczkę.
Dom ciotki stoi za miastem. Jest wielki i nowoczesny, ale smutny: czarno-biały, bez kwiatów, z wysokim płotem i kamerami.
W domu obowiązują trzy zasady: porządek, oszczędność i cisza. Kto chce coś dostać, musi podać trzy powody.
Ciotka uważa, że dzieci nie powinny dostawać prezentów. Mają same zdobywać to, czego chcą, i uczyć się dyscypliny. Według Marceliny ciotka boi się, że znów będzie biedna, i nie chce być sama. Można uznać, że jej surowość bierze się właśnie z tego strachu.
Przemiana ciotki w Wiki
Ciotka łapie dzieci w drodze na przystanek. Filip życzy sobie, żeby była mniejsza od nich. Wichura zmienia ją w siedmioletnią dziewczynkę. Tosia nie zgadza się, żeby zostawić ją samą.
Można uznać, że prawdziwa przemiana następuje później, nad jeziorem. Filip ratuje tonącą ciotkę, a dzieci się nią opiekują. Ciotka dziękuje i prosi, żeby mówić do niej Wiki, od drugiego imienia Wiktoria.
| Ciotka Maryla | Wiki |
|---|---|
| surowa | wesoła |
| oschła | przyjacielska |
| skąpa | pomocna |
| nieufna | sprytna |
Wiki bawi się z dziećmi i pomaga im w podróży. Dzięki czarowi Tosi gra na flecie, o czym dawniej marzyła. Nie chce jednak znów być dorosłą ciotką, dlatego wyrzuca krzesło do morza. Potem odzyskuje je od Maksa i oddaje dzieciom. Na końcu zostaje dzieckiem i mieszka z Rossami.
Można też uznać, że ciotka nie stała się kimś innym, tylko przypomniała sobie, jak to jest być dzieckiem.
Podróż do rodziców, zakończenie i przesłanie
Dzieci muszą stanąć przed rodzicami, bo czar działa tylko w zasięgu wzroku. Statek Queen Victoria zawija do Kopenhagi, a potem płynie na Karaiby. Na dotarcie do niego zostaje około doby.
Na statku rodzice wciąż są źli. Wiki przynosi krzesło, a Kuki życzy sobie, żeby rodzice byli tacy jak dawniej i już nie zostawili dzieci. Rodzice budzą się jak ze złego snu. Zmienia się też Max. Tonąc, obiecuje poprawę, a potem pierwszy raz w życiu coś komuś daje: oddaje krzesło Wiki.
Po podróży dookoła świata, w ósme urodziny Wiki, mama przez nieuwagę siada na krześle i życzy jej spełnienia marzeń. Dom odlatuje, bo Wiki marzyła o podróży w powietrzu.
Do celu doprowadziły dzieci odwaga, współpraca, spryt i troska o siebie nawzajem.
Zapamiętaj
Można uznać, że przesłanie powieści brzmi tak: rodzina i miłość są najważniejsze, a dzięki odwadze i współpracy można pokonać wielkie trudności. Życzenia trzeba też wypowiadać rozważnie.
Quizy w tym zestawie
49 pytań w 5 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Pierwsze podejście. Klucz z punktacją i oceną jest na ostatniej stronie.
Pobierz sprawdzian (PDF)Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
40 fiszek
14 fiszek
20 fiszek uczy się 1
40 fiszek
25 fiszek uczy się 3
30 fiszek
