Rewolucja francuska i jej skutki

1.Ancien régime

Nazwa ustroju Francji przed rewolucją. Oznaczał monarchię absolutną, społeczeństwo stanowe i liczne przywileje szlachty oraz duchowieństwa, przy jednoczesnym obciążeniu podatkami głównie stanu trzeciego.

2.Stany Generalne

Zgromadzenie reprezentujące trzy stany: duchowieństwo, szlachtę i stan trzeci. Zwołane w 1789 roku po raz pierwszy od 1614 roku z powodu kryzysu finansowego państwa.

3.Stan trzeci

Najliczniejsza część społeczeństwa francuskiego: mieszczanie, chłopi i biedota miejska. Nie miał przywilejów stanowych, a ponosił główny ciężar podatków.

4.Zgromadzenie Narodowe

Organ utworzony przez przedstawicieli stanu trzeciego w czerwcu 1789 roku. Ogłosili oni, że reprezentują naród i będą uchwalać konstytucję.

5.Przysięga w sali do gry w piłkę

Zobowiązanie deputowanych stanu trzeciego z 20 czerwca 1789 roku, że nie rozejdą się, dopóki nie uchwalą konstytucji dla Francji. Symbol zerwania z absolutyzmem.

6.Zdobycie Bastylii

Wydarzenie z 14 lipca 1789 roku uznawane za symboliczny początek rewolucji. Bastylia była więzieniem i symbolem królewskiego absolutyzmu.

7.Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela

Dokument uchwalony w sierpniu 1789 roku. Głosił wolność, równość wobec prawa, suwerenność narodu i ochronę własności.

8.Monarchia konstytucyjna

Ustrój, w którym władza monarchy jest ograniczona przez konstytucję. We Francji wprowadzona konstytucją z 1791 roku.

9.Jakobini

Radykalne ugrupowanie rewolucyjne, które zdobyło wpływy podczas wojny i kryzysu. Opowiadali się za republiką i surowymi środkami wobec przeciwników rewolucji.

10.Republika

Forma państwa bez monarchy, oparta na zasadzie, że źródłem władzy jest naród. We Francji ogłoszona w 1792 roku.

11.Terror jakobiński

Okres 1793-1794, gdy w imię obrony rewolucji stosowano masowe represje, procesy i egzekucje, głównie na gilotynie. Kierowniczą rolę odgrywał Komitet Ocalenia Publicznego.

12.Gilotyna

Urządzenie do wykonywania kary śmierci przez ścięcie. Stała się symbolem terroru rewolucyjnego, choć miała być „humanitarną” metodą egzekucji.

13.Dyrektoriat

Rząd Francji w latach 1795-1799. Miał stabilizować kraj po terrorze, ale był osłabiony kryzysami i zależny od wojska.

14.Przewrót 18 brumaire’a

Zamach stanu z 1799 roku, w wyniku którego Napoleon Bonaparte przejął władzę. Uznaje się go za koniec rewolucji francuskiej.