Pogoda i jej składniki

1.Pogoda

Stan powietrza w danym miejscu i w krótkim czasie, np. dziś rano w Twojej miejscowości. Pogoda zmienia się z godziny na godzinę i z dnia na dzień.

2.Składniki pogody

Temperatura powietrza, opady atmosferyczne, zachmurzenie, wiatr i ciśnienie atmosferyczne. Razem decydują o tym, jaka jest pogoda.

3.Temperatura powietrza

Mówi, jak ciepłe lub zimne jest powietrze. Mierzymy ją termometrem, a wynik podajemy w stopniach Celsjusza (°C).

4.Termometr

Przyrząd do pomiaru temperatury. Ma skalę z kreskami i słupek cieczy, który podnosi się, gdy robi się cieplej, i opada, gdy robi się zimniej. Są też termometry elektroniczne.

5.Temperatura ujemna

Temperatura niższa niż 0°C, czyli mróz. Zapisujemy ją ze znakiem minus, np. -5°C, i czytamy „minus pięć stopni” albo „pięć stopni poniżej zera”. W 0°C woda zamarza.

6.Pomiar temperatury powietrza

Termometr umieszczamy w cieniu, w przewiewnym miejscu, około 2 m nad ziemią. Odczytujemy wynik codziennie o tych samych porach i nie trzymamy termometru w dłoni.

7.Średnia temperatura dobowa

Wynik dodawania wszystkich pomiarów temperatury z jednego dnia podzielony przez liczbę pomiarów. Przykład: 2°C, 8°C i 5°C to razem 15°C, a 15 : 3 = 5°C.

8.Opady atmosferyczne

Woda w postaci kropel lub kryształków lodu, która spada z chmur na ziemię: deszcz, mżawka, śnieg i grad.

9.Grad

Opad kulek lodu, który zdarza się najczęściej latem podczas burzy. Duże bryłki gradu mogą niszczyć uprawy, szyby i samochody.

10.Osady atmosferyczne

Woda lub lód, które osadzają się na roślinach i przedmiotach przy ziemi, a nie spadają z chmur. Przykłady: rosa, szron i szadź.

11.Deszczomierz

Przyrząd do pomiaru ilości opadów. Wynik podajemy w milimetrach (mm). Deszczomierz ustawiamy w odkrytym miejscu, z dala od drzew i budynków.

12.Zachmurzenie

Część nieba zakryta chmurami. Określamy je, patrząc na niebo: niebo bezchmurne, zachmurzenie małe, umiarkowane, duże albo całkowite.

13.Znaki zachmurzenia

W dzienniku pogody zachmurzenie zaznaczamy kółkiem: puste kółko oznacza niebo bezchmurne, kółko zamalowane w części - zachmurzenie częściowe, a całe zamalowane - zachmurzenie całkowite.

14.Wiatr

Poziomy ruch powietrza. Wieje z miejsca, gdzie ciśnienie jest wyższe, do miejsca, gdzie jest niższe. Opisujemy go, podając kierunek i prędkość.

15.Kierunek wiatru

Strona świata, z której wieje wiatr. Wiatr północny wieje z północy na południe, a wiatr zachodni z zachodu na wschód.

16.Wiatrowskaz

Przyrząd do określania kierunku wiatru. Obraca się na wietrze i pokazuje, z której strony świata wieje wiatr.

17.Wiatromierz (anemometr)

Przyrząd do pomiaru prędkości wiatru. Wynik podaje się w metrach na sekundę (m/s) lub w kilometrach na godzinę (km/h).

18.Ciśnienie atmosferyczne

Nacisk, jaki powietrze wywiera na powierzchnię Ziemi i na wszystko, co się na niej znajduje. Mierzymy je barometrem w hektopaskalach (hPa).

19.Barometr

Przyrząd do pomiaru ciśnienia atmosferycznego. Gdy wskazówka barometru wyraźnie spada, zwykle zbliża się pogorszenie pogody.

20.Hektopaskal (hPa)

Jednostka ciśnienia atmosferycznego używana w prognozach pogody. Średnie ciśnienie na poziomie morza wynosi około 1013 hPa.

21.Wysokie i niskie ciśnienie

Gdy ciśnienie jest wysokie, pogoda jest zwykle słoneczna i bez opadów. Gdy ciśnienie jest niskie, częściej pojawiają się chmury i opady.

22.Stacja meteorologiczna

Miejsce, w którym codziennie o stałych porach mierzy się i obserwuje składniki pogody. Znajdują się na niej m.in. klatka meteorologiczna z termometrami, deszczomierz, wiatromierz i wiatrowskaz.

23.Klatka meteorologiczna

Biała, drewniana skrzynka z ażurowymi ściankami (żaluzjami), ustawiona około 2 m nad ziemią. Chroni termometry przed słońcem i opadami, ale przepuszcza powietrze.

24.Dziennik obserwacji pogody

Zeszyt lub tabela, w której codziennie o tej samej porze zapisujemy temperaturę, zachmurzenie, opady i kierunek wiatru. Używamy liczb i znaków pogody, np. słoneczka, chmurki, kropel deszczu i płatka śniegu.

25.Burza

Gwałtowne zjawisko pogodowe z błyskawicami i grzmotami, któremu często towarzyszą ulewa, grad i silny wiatr. Najczęściej zdarza się latem.

26.Meteorolog

Specjalista, który bada pogodę, analizuje pomiary ze stacji meteorologicznych i zdjęcia z satelitów oraz przygotowuje prognozy pogody.

27.Prognoza pogody

Przewidywanie pogody na najbliższe godziny lub dni. Podaje m.in. temperaturę, opady, zachmurzenie, wiatr i ciśnienie.