Hierarchia potrzeb człowieka

1.Potrzeba

Stan odczuwanego braku czegoś, co jest człowiekowi niezbędne lub ważne do życia, rozwoju i dobrego funkcjonowania. Potrzeby mogą dotyczyć zarówno spraw biologicznych, jak i psychicznych oraz społecznych.

2.Hierarchia potrzeb

Uporządkowanie potrzeb od najbardziej podstawowych do wyższych. Zakłada, że najpierw człowiek stara się zaspokoić potrzeby niezbędne do przetrwania i bezpieczeństwa, a potem częściej koncentruje się na potrzebach społecznych i rozwojowych.

3.Potrzeby fizjologiczne

Najbardziej podstawowe potrzeby związane z funkcjonowaniem organizmu, np. jedzenie, picie, sen, odpoczynek, oddychanie. Bez ich zaspokojenia człowiek nie może normalnie żyć ani realizować innych celów.

4.Potrzeba bezpieczeństwa

Potrzeba ochrony życia, zdrowia, stabilności i przewidywalności. Obejmuje m.in. schronienie, opiekę, porządek, brak zagrożenia, stałość warunków życia i pewność jutra.

5.Potrzeby społeczne

Potrzeby związane z byciem z innymi ludźmi, np. przynależność do grupy, miłość, przyjaźń, akceptacja i więzi rodzinne. Ich zaspokojenie pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu w społeczeństwie.

6.Potrzeba uznania

Potrzeba szacunku, docenienia, osiągnięć i poczucia własnej wartości. Człowiek chce czuć, że jest ważny, kompetentny i zauważany przez innych.

7.Potrzeba samorealizacji

Potrzeba rozwijania własnych możliwości, talentów i zainteresowań oraz dążenia do wyznaczonych celów. Dotyczy pełnego wykorzystania własnego potencjału.

8.Potrzeby materialne

Potrzeby związane z dobrami i warunkami życia, np. mieszkanie, ubranie, żywność, środki higieny. Często łączą się z potrzebami fizjologicznymi i bezpieczeństwa.

9.Potrzeby niematerialne

Potrzeby dotyczące sfery psychicznej i społecznej, np. miłość, szacunek, akceptacja, rozwój, kultura, poczucie sensu. Nie polegają na posiadaniu rzeczy.

10.Zmiana hierarchii potrzeb

Kolejność ważności potrzeb może się zmieniać zależnie od wieku, sytuacji życiowej, zdrowia, warunków materialnych i doświadczeń człowieka. Hierarchia nie jest więc sztywna w każdej sytuacji.