Odruchy i łuk odruchowy
Biologia
Zestaw obejmuje istotę odruchów, elementy łuku odruchowego oraz rolę rdzenia kręgowego i mózgu w kontroli reakcji organizmu. Utrwalisz podział odruchów, przebieg impulsu nerwowego i typowe przykłady, które często pojawiają się w zadaniach maturalnych.
1.Odruch
Szybka, automatyczna i stereotypowa reakcja organizmu na bodziec, zachodząca z udziałem układu nerwowego. Odruchy pomagają utrzymać homeostazę i chronią organizm przed uszkodzeniem.
2.Łuk odruchowy
Droga, którą przebywa impuls nerwowy od receptora odbierającego bodziec do efektora wykonującego odpowiedź. Klasycznie obejmuje receptor, neuron czuciowy, ośrodek nerwowy, neuron ruchowy i efektor.
3.Receptor
Wyspecjalizowana komórka lub zakończenie nerwowe odbierające bodziec zewnętrzny albo wewnętrzny i przekształcające go w impuls nerwowy.
4.Neuron czuciowy
Komórka nerwowa przewodząca impuls od receptora do ośrodkowego układu nerwowego, czyli do rdzenia kręgowego lub mózgu.
5.Ośrodek nerwowy
Część ośrodkowego układu nerwowego, w której następuje przetworzenie informacji i przekazanie impulsu dalej. W wielu prostych odruchach rolę tę pełni rdzeń kręgowy.
6.Neuron ruchowy
Komórka nerwowa przewodząca impuls z ośrodkowego układu nerwowego do efektora, czyli mięśnia lub gruczołu.
7.Efektor
Narząd wykonujący reakcję na bodziec. Efektorem może być mięsień, który się kurczy, albo gruczoł, który wydziela substancję.
8.Interneuron
Neuron pośredniczący znajdujący się w ośrodkowym układzie nerwowym. Łączy neuron czuciowy z ruchowym w odruchach złożonych.
9.Odruch bezwarunkowy
Odruch wrodzony, dziedziczny i niezależny od uczenia się. Jest typowy dla danego gatunku, na przykład odruch kolanowy lub cofnięcie ręki od gorącego przedmiotu.
10.Odruch warunkowy
Odruch nabyty w wyniku uczenia się i kojarzenia bodźców. Powstaje z udziałem kory mózgu i może zanikać, jeśli nie jest utrwalany.
11.Odruch monosynaptyczny
Odruch, w którego łuku odruchowym występuje jedna synapsa między neuronem czuciowym a ruchowym. Dzięki temu reakcja jest bardzo szybka.
12.Odruch polisynaptyczny
Odruch, w którego łuku odruchowym występuje więcej niż jedna synapsa, zwykle z udziałem interneuronów. Jest wolniejszy niż odruch monosynaptyczny.
13.Synapsa
Miejsce kontaktu między neuronami albo między neuronem a inną komórką, przez które przekazywany jest sygnał nerwowy.
14.Rdzeń kręgowy
Część ośrodkowego układu nerwowego przewodząca impulsy między mózgowiem a resztą ciała oraz uczestnicząca w wielu odruchach bezwarunkowych.
15.Odruch kolanowy
Przykład odruchu bezwarunkowego i monosynaptycznego. Po uderzeniu w ścięgno poniżej rzepki dochodzi do skurczu mięśnia i wyprostu podudzia.
16.Odruch cofania ręki
Odruch obronny, zwykle polisynaptyczny. Po zadziałaniu bodźca bólowego następuje szybkie zgięcie kończyny i oddalenie jej od źródła zagrożenia.
Quizy w tym zestawie
16 pytań w 2 etapach — odblokujesz je po dodaniu zestawu