Angielski
Word order - szyk zdania
Zestaw uczy szyku zdania angielskiego: kolejności podmiotu, orzeczenia, dopełnienia i okoliczników miejsca i czasu. Poćwiczysz miejsce przysłówków częstotliwości i przymiotników oraz układanie pytań i przeczeń z operatorami do, does, did, be, can i have got.
Podcast
Ładuję…
Quizy w tym zestawie
28 pytań w 3 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Etap 1: Szyk zdania twierdzącego
Etap 1 · 5 fiszek · 9 pytań
Etap 2: Przysłówki i przymiotniki
Etap 2 · 4 fiszki · 9 pytań
Etap 3: Pytania i przeczenia
Etap 3 · 7 fiszek · 10 pytań
Powtórka z całości
15 pytań ze wszystkich etapów, po ukończeniu etapów
1.Szyk zdania twierdzącego
Podmiot - orzeczenie - dopełnienie - okolicznik miejsca - okolicznik czasu, np. Tom plays football in the park on Sundays.
2.Podmiot (subject)
Osoba lub rzecz, która wykonuje czynność albo o której mówi zdanie. W zdaniu angielskim podmiot musi być zawsze, nawet gdy po polsku go nie ma: Jest zimno - It is cold. Jestem głodny - I am hungry.
3.Orzeczenie (verb)
Czasownik, który mówi, co robi podmiot. Stoi zaraz po podmiocie, np. My sister sings.
4.Dopełnienie (object)
Osoba lub rzecz, na którą skierowana jest czynność. Stoi zaraz po orzeczeniu i nie oddzielamy go od czasownika, np. I like music very much, a nie I like very much music.
5.Okolicznik miejsca i okolicznik czasu
Na końcu zdania najpierw okolicznik miejsca, potem czasu: We met at school yesterday. Okolicznik czasu może też stać na początku zdania: Yesterday we met at school.
6.Przysłówki częstotliwości
Słowa always, usually, often, sometimes, never. Stoją przed czasownikiem głównym, np. I often play tennis. We never eat meat.
7.Przysłówek częstotliwości z be, can i operatorem
Z be przysłówek stoi po czasowniku: She is always late. Z can i operatorem (do, does, did) stoi po nich, ale przed czasownikiem głównym: I can never remember. Do you often watch TV?
8.Przymiotnik (adjective)
Stoi przed rzeczownikiem (a fast car) albo po be (The car is fast). Przymiotnik się nie odmienia, także w liczbie mnogiej: two red cars.
9.Kolejność kilku przymiotników
Najpierw przymiotnik z opinią, potem cechy: rozmiar, wiek, kolor, np. a beautiful old house, a big black dog, a nice small white cat.
10.Pytanie z operatorem do, does, did
Do/Does/Did + podmiot + czasownik w formie podstawowej, np. Do you like pizza? Does she play tennis? Did they go out?
11.Pytanie z be, can i have got
Operator przechodzi przed podmiot: She is happy - Is she happy? He can swim - Can he swim? They have got a dog - Have they got a dog?
12.Przeczenie z operatorem
Operator z not stoi między podmiotem a czasownikiem, np. I don't like, she doesn't play, they didn't go, he isn't, I can't swim, we haven't got.
13.Pytanie z wyrazem pytającym
Wyraz pytający + operator + podmiot + czasownik, np. Where do you live? What is she doing? When did they arrive?
14.Wyrazy pytające
Najważniejsze to what (co), where (gdzie), when (kiedy), who (kto), why (dlaczego), how (jak), how often (jak często), how many (ile), whose (czyj).
15.Pytanie o podmiot (who, what)
Gdy who lub what pyta o podmiot, nie używamy do, does ani did, a szyk jest jak w zdaniu twierdzącym, np. Who lives here? What happened?
16.Krótkie odpowiedzi
Odpowiadamy tym samym operatorem, którego użyto w pytaniu, np. Do you like it? - Yes, I do. Can she swim? - No, she can't. Is he at home? - Yes, he is.
Notatka
Stały szyk zdania twierdzącego
Po polsku możemy dość swobodnie przestawiać wyrazy, bo końcówki pokazują, kto co robi. Po angielsku wyrazy się nie odmieniają w ten sposób. O sensie zdania decyduje więc kolejność wyrazów.
W zdaniu twierdzącym obowiązuje stały porządek:
| Część zdania | Pytanie | Przykład |
|---|---|---|
| podmiot | kto? co? | My cousin |
| orzeczenie | co robi? | bakes |
| dopełnienie | kogo? co? | a cake |
| okolicznik miejsca | gdzie? | in the kitchen |
| okolicznik czasu | kiedy? | every Saturday |
Zamiana miejscami zmienia sens: The dog bit the boy to co innego niż The boy bit the dog.
Podmiot, dopełnienie i okoliczniki
Podmiot w zdaniu angielskim musi wystąpić. Po polsku często go opuszczamy, ale po angielsku wstawiamy zaimek, np. Mamy psa - We have got a dog. Przy pogodzie i godzinie podmiotem jest it, np. It is late.
Dopełnienie stoi zaraz po orzeczeniu. Słowa takie jak well czy carefully idą za dopełnieniem: She speaks English well, a nie She speaks well English.
Na końcu zdania najpierw podajemy miejsce, a potem czas, np. They had lunch in a café at noon. Okolicznik czasu może też otwierać zdanie, np. Last summer my parents painted the fence.
Zapamiętaj
Na końcu zdania: najpierw gdzie, potem kiedy.
Przysłówki częstotliwości
Przysłówki always, usually, often, sometimes i never mówią, jak często coś się dzieje. Ich miejsce zależy od czasownika w zdaniu.
| Czasownik w zdaniu | Miejsce przysłówka | Przykład |
|---|---|---|
| czasownik główny | przed nim | Kate sometimes walks to work. |
| be | po nim | The shop is usually closed. |
| can | po can, przed czasownikiem | He can always help. |
| operator | po operatorze, przed czasownikiem | Does he usually cook? |
Przysłówek nie stoi między czasownikiem a dopełnieniem. Mówimy We often visit Grandma, a nie We visit often Grandma.
Przymiotniki i ich kolejność
Przymiotnik stoi przed rzeczownikiem, np. a quiet street, albo po be, np. The street is quiet. Przymiotnik nie zmienia się w liczbie mnogiej. Nie dodajemy do niego -s, np. three tall boys.
Gdy przed rzeczownikiem stoi kilka przymiotników, zachowujemy kolejność:
- najpierw opinia: lovely, ugly, nice;
- potem rozmiar: big, tiny;
- potem wiek: old, new, young;
- na końcu kolor: red, grey.
Przykład
an ugly tiny grey mouse, a lovely new blue dress
Pytania i przeczenia z operatorem
Operator to słowo, które pomaga zbudować pytanie i przeczenie. W pytaniu operator przechodzi przed podmiot. W przeczeniu operator z not stoi między podmiotem a czasownikiem.
| Zdanie zawiera | Pytanie | Przeczenie |
|---|---|---|
| be | Are you ready? | You aren't ready. |
| can | Can Mia ski? | Mia can't ski. |
| have got | Has he got a bike? | He hasn't got a bike. |
| inny czasownik | Do they swim? | They don't swim. |
Gdy zdanie nie ma be, can ani have got, dodajemy do, does albo did. Po nich czasownik ma formę podstawową: Did Ben call?, a nie Did Ben called?
Wyrazy pytające i pytania o podmiot
Wyraz pytający stawiamy na samym początku. Dalej idzie zwykły szyk pytania: operator, podmiot, czasownik.
- How often do you clean your room?
- Why is the baby crying?
- Whose bag did you find?
Wyjątkiem jest pytanie o podmiot. Gdy who albo what zastępuje osobę lub rzecz, która wykonuje czynność, nie dodajemy do, does ani did. Szyk jest wtedy jak w zdaniu twierdzącym, np. Who broke the window?
Ważne
Porównaj: Who called you? pyta o osobę, która dzwoniła. Who did you call? pyta o osobę, do której dzwoniłeś.
Krótkie odpowiedzi
Na pytanie typu tak/nie odpowiadamy krótko: Yes albo No, zaimek i ten sam operator, którego użyto w pytaniu. Czasownika głównego nie powtarzamy.
- Did you enjoy the film? - Yes, I did.
- Are they your friends? - No, they aren't.
- Has she got a phone? - Yes, she has.
W odpowiedzi przeczącej operator łączy się z not, np. No, he doesn't.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Sprawdzam sprawdzian…
Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
Present Simple: budowa zdań i określenia częstotliwości18 fiszek uczy się 4
Dom i mieszkanie - słownictwo angielskie40 fiszek uczy się 1
Praca i zawody - przyszłość, plany i wyrażanie opinii40 fiszek uczy się 1
Zakupy, usługi i finanse - słownictwo angielskie40 fiszek uczy się 1
Present Simple: zastosowanie, budowa i określenia czasu18 fiszek uczy się 3
Present Simple - zastosowanie i budowa zdań12 fiszek uczy się 5