Polski
Opis przedmiotu i zwierzęcia
Zestaw uczy, jak napisać opis przedmiotu i opis zwierzęcia: z czego składa się opis i w jakiej kolejności podawać informacje. Poćwiczysz przymiotniki, epitety, porównania i wyrazy, które łączą zdania w spójny tekst.
Podcast
Ładuję…
Quizy w tym zestawie
25 pytań w 3 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Etap 1: Budowa opisu
Etap 1 · 9 fiszek · 8 pytań
Etap 2: Słownictwo w opisie
Etap 2 · 4 fiszki · 9 pytań
Etap 3: Opis zwierzęcia
Etap 3 · 4 fiszki · 8 pytań
Powtórka z całości
15 pytań ze wszystkich etapów, po ukończeniu etapów
1.Opis
Tekst, który słowami pokazuje, jak coś wygląda, np. przedmiot, zwierzę, osoba albo miejsce. Czytelnik ma zobaczyć to oczami wyobraźni.
2.Opis a opowiadanie
Opis pokazuje, jak coś wygląda, i zwykle jest pisany w czasie teraźniejszym. Opowiadanie mówi, co się wydarzyło, i zwykle jest pisane w czasie przeszłym.
3.Kompozycja opisu przedmiotu
Opis ma trzy części. Wstęp mówi, co opisujemy. Rozwinięcie przedstawia wygląd i przeznaczenie przedmiotu. Zakończenie podaje naszą opinię albo uczucia.
4.Wstęp opisu
Pierwsza, krótka część opisu. Podajemy w niej nazwę przedmiotu lub zwierzęcia i mówimy, skąd go mamy albo gdzie się znajduje.
5.Rozwinięcie opisu
Najdłuższa część opisu. Przedstawiamy w niej wygląd: wielkość, kształt, kolor, materiał i części. W opisie przedmiotu piszemy też, do czego on służy.
6.Zakończenie opisu
Ostatnia część opisu. Piszemy w niej, co myślimy o przedmiocie lub zwierzęciu, dlaczego jest dla nas ważne i co czujemy.
7.Kolejność od ogółu do szczegółu
Zasada porządkowania opisu. Najpierw podajemy wygląd ogólny, np. wielkość i kształt, a potem szczegóły, np. kolor, ozdoby i drobne części.
8.Akapit
Fragment tekstu zaczynany od nowej linii, z małym wcięciem. W opisie każda część, czyli wstęp, rozwinięcie i zakończenie, zaczyna się od nowego akapitu.
9.Przymiotnik
Część mowy, która nazywa cechy rzeczy, ludzi i zwierząt. Odpowiada na pytania: jaki? jaka? jakie? Na przykład: duży, okrągły, puszysty.
10.Cechy przedmiotu w opisie
Opisując przedmiot, podajemy m.in. jego wielkość, kształt, kolor i materiał, z którego jest zrobiony. Każdą cechę określamy trafnym przymiotnikiem.
11.Epitet
Wyraz, który określa rzeczownik i nazywa jego cechę. Najczęściej jest to przymiotnik, np. puszysty ogon, gładki kamień.
12.Porównanie
Zestawienie dwóch rzeczy, które są do siebie podobne. Łączą je wyrazy: jak, niczym, jakby, np. oczy czarne jak węgielki.
13.Określenia położenia
Wyrazy, które mówią, gdzie znajduje się część przedmiotu, np. na górze, na dole, pośrodku, obok, z przodu, po lewej stronie. Porządkują opis i łączą zdania.
14.Kompozycja opisu zwierzęcia
We wstępie podajemy, jakie to zwierzę i skąd je znamy. W rozwinięciu opisujemy wygląd, a potem zachowanie i zwyczaje. W zakończeniu piszemy o naszych uczuciach.
15.Pokrycie i części ciała zwierzęcia
Opisujemy wielkość i budowę ciała, pokrycie ciała, np. sierść, pióra lub łuski, oraz części ciała, np. głowę, oczy, uszy, łapy i ogon.
16.Zachowanie i zwyczaje zwierzęcia
Część opisu, której nie ma w opisie przedmiotu. Piszemy, jak zwierzę się porusza, co je i jaki ma charakter. Pomagają w tym czasowniki i przysłówki, np. skacze zwinnie.
17.Unikanie powtórzeń w opisie
Zamiast ciągle pisać „jest” i „ma”, używamy innych czasowników, np. znajduje się, zdobi, pokrywa, widać. Nazwę przedmiotu można zastąpić słowem on lub ona.
Notatka
Czym opis różni się od opowiadania
Opis maluje obraz słowami. Czytelnik ma zobaczyć przedmiot albo zwierzę, chociaż go nie widzi. Opowiadanie przedstawia wydarzenia, które następują po sobie.
| Cecha | Opis | Opowiadanie |
|---|---|---|
| pytanie | jak to wygląda? | co się wydarzyło? |
| czas | zwykle teraźniejszy | zwykle przeszły |
| typowe wyrazy | przymiotniki, określenia położenia | najpierw, potem, nagle |
Czas czasownika często pomaga rozpoznać rodzaj tekstu. Zdanie Budzik stoi na półce pasuje do opisu. Zdanie Budzik zadzwonił o szóstej pasuje do opowiadania.
Trzy części opisu przedmiotu
Opis przedmiotu ma trzy części. Każdą zaczynamy od nowego akapitu, czyli od nowej linii z małym wcięciem.
- Wstęp jest krótki. Mówi, co opisujemy i skąd to mamy albo gdzie to stoi.
- Rozwinięcie jest najdłuższe. Przedstawia wygląd i części przedmiotu oraz to, do czego służy.
- Zakończenie zawiera naszą opinię i uczucia. Mówi też, dlaczego przedmiot jest dla nas ważny.
Zapamiętaj
Wstęp - co to jest; rozwinięcie - jak wygląda i do czego służy; zakończenie - co o tym myślę.
Od ogółu do szczegółu
Rozwinięcie porządkujemy zasadą od ogółu do szczegółu. Najpierw opisujemy cały przedmiot: jego wielkość i kształt. Potem przechodzimy do drobnych części, kolorów i ozdób. Dzięki temu czytelnik najpierw widzi całość, a potem dokłada szczegóły.
Określenia położenia mówią, gdzie jest dana część. Należą do nich np. na górze, pośrodku, z tyłu, po prawej stronie. Porządkują opis i łączą kolejne zdania.
Przykład
Mój budzik jest mały i okrągły. Na górze ma dwa metalowe dzwonki. Pośrodku tarczy widać dwie czarne wskazówki.
Przymiotniki nazywają cechy
Przymiotnik to część mowy, która nazywa cechy. Odpowiada na pytania: jaki? jaka? jakie? W opisie przedmiotu podajemy kilka rodzajów cech. Do każdej dobieramy trafny przymiotnik.
Przymiotnik łatwo pomylić z innym wyrazem z tej samej rodziny. Wyraz słoneczny jest przymiotnikiem. Wyraz słońce to rzeczownik, a słonecznie to przysłówek.
Epitet i porównanie
Epitet to wyraz, który określa rzeczownik i nazywa jego cechę. Najczęściej jest nim przymiotnik, np. szorstki koc, wesoła papuga.
Porównanie zestawia dwie podobne do siebie rzeczy. Łączą je wyrazy jak, niczym albo jakby, np. dziób żółty jak cytryna.
Ważne
Sam przymiotnik to jeszcze nie porównanie. Porównanie ma dwie rzeczy i wyraz, który je łączy.
Epitety i porównania sprawiają, że opis jest ciekawszy i dokładniejszy.
Opis zwierzęcia
Opis zwierzęcia też ma wstęp, rozwinięcie i zakończenie. We wstępie piszemy, jakie to zwierzę i skąd je znamy. W zakończeniu piszemy o naszych uczuciach.
Rozwinięcie ma dwie części. Najpierw opisujemy wygląd: wielkość, budowę i pokrycie ciała. Zwykle ssaki mają sierść, ptaki pióra, a ryby łuski. Opisujemy też części ciała, np. głowę, uszy i łapy. Potem opisujemy zachowanie i zwyczaje. Tej części nie ma w opisie przedmiotu.
W opisie zachowania pomagają czasowniki i przysłówki, np. chomik szybko chowa ziarno do policzków.
Jak unikać powtórzeń
Opis szybko staje się nudny, gdy w każdym zdaniu powtarzamy „jest” albo „ma”. Zamiast nich używamy innych czasowników, np. znajduje się, zdobi, pokrywa, widać.
Nazwy przedmiotu czy zwierzęcia też nie powtarzamy w każdym zdaniu. Zastępujemy ją słowem on albo ona.
Przykład
Zamiast: Lampka ma klosz. Lampka ma kabel. Lepiej: Lampkę zdobi zielony klosz. Z tyłu widać długi kabel.
Po napisaniu przeczytaj opis jeszcze raz. Sprawdź kolejność informacji i poszukaj powtórzeń.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Sprawdzam sprawdzian…
Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
40 fiszek uczy się 1
14 fiszek uczy się 1
40 fiszek
20 fiszek uczy się 1
40 fiszek uczy się 2
