Budowa wnętrza Ziemi

1.Budowa wnętrza Ziemi

Warstwowy układ wnętrza naszej planety. W ujęciu szkolnym wyróżnia się skorupę ziemską, płaszcz Ziemi i jądro Ziemi. Warstwy te różnią się składem, stanem skupienia, temperaturą, gęstością i właściwościami mechanicznymi.

2.Skorupa ziemska

Najbardziej zewnętrzna, cienka warstwa Ziemi. Występuje jako skorupa kontynentalna i oceaniczna. Jest częścią litosfery i wraz z górną częścią płaszcza uczestniczy w ruchach płyt litosfery.

3.Skorupa kontynentalna

Grubszy i zwykle mniej gęsty typ skorupy ziemskiej, budujący kontynenty. Ma większą miąższość niż skorupa oceaniczna i składa się głównie ze skał granitowych oraz osadowych i metamorficznych.

4.Skorupa oceaniczna

Cieńszy i gęstszy typ skorupy ziemskiej, budujący dna oceanów. Zbudowana jest głównie ze skał bazaltowych. Łatwiej ulega podsuwaniu pod inną płytę niż skorupa kontynentalna.

5.Płaszcz Ziemi

Warstwa położona pod skorupą, stanowiąca największą część objętości Ziemi. Zbudowany jest ze skał o wysokiej temperaturze. W jego górnej części zachodzą ruchy materii, które napędzają ruch płyt litosfery.

6.Litosfera

Sztywna zewnętrzna powłoka Ziemi obejmująca skorupę ziemską i najwyższą część płaszcza. Jest podzielona na płyty litosfery, które przemieszczają się względem siebie.

7.Astenosfera

Warstwa górnego płaszcza położona pod litosferą, o mniejszej sztywności. Materiał skalny jest tam plastyczny, co umożliwia przemieszczanie się płyt litosfery.

8.Jądro zewnętrzne

Warstwa jądra Ziemi zbudowana głównie z żelaza i niklu, występująca w stanie ciekłym. Ruchy materii w jądrze zewnętrznym mają związek z powstawaniem pola magnetycznego Ziemi.

9.Jądro wewnętrzne

Najgłębiej położona część Ziemi, zbudowana głównie z żelaza i niklu. Mimo bardzo wysokiej temperatury pozostaje stałe z powodu ogromnego ciśnienia.

10.Płyty litosfery

Duże fragmenty litosfery przemieszczające się po bardziej plastycznej astenosferze. Ich ruchy prowadzą do trzęsień ziemi, wulkanizmu, powstawania rowów oceanicznych i łańcuchów górskich.

11.Prądy konwekcyjne

Powolne ruchy materii w płaszczu Ziemi wywołane różnicami temperatury i gęstości. Uznaje się je za główny mechanizm napędzający przemieszczanie płyt litosfery.

12.Nieciągłość Mohorovičicia

Granica między skorupą ziemską a płaszczem. Została wykryta dzięki zmianie prędkości rozchodzenia się fal sejsmicznych.

13.Nieciągłość Gutenberga

Granica między płaszczem a jądrem zewnętrznym. Jej istnienie poznano na podstawie zachowania fal sejsmicznych we wnętrzu Ziemi.

14.Fale sejsmiczne

Fale powstające podczas trzęsień ziemi. Analiza ich prędkości i sposobu rozchodzenia się pozwala pośrednio poznawać budowę wnętrza Ziemi.

15.Procesy endogeniczne

Procesy zachodzące we wnętrzu Ziemi, napędzane energią jej wnętrza. Należą do nich ruchy górotwórcze, epejrogeniczne, wulkanizm, plutonizm i trzęsienia ziemi.