Opis przeżyć, rodzaje podmiotu - Zamieńmy słowo 6

1.Opis przeżyć wewnętrznych

Przedstawienie stanu emocjonalnego postaci, który wywołało jakieś wydarzenie. Nazywa emocje, np. smutek, lęk, radość, i ich fizyczne przejawy, np. płacz, rumieniec, drżenie dłoni. Może być osobną formą wypowiedzi albo częścią dłuższego utworu.

2.Elementy opisu przeżyć wewnętrznych

1. Sytuacja, która wywołała przeżycie. 2. Nazwanie stanów emocjonalnych postaci. 3. Jej wygląd i zachowanie, które są przejawami uczuć. 4. Własny stosunek do tych przeżyć i to, jak wpłynęły na bohatera.

3.Kompozycja opisu przeżyć wewnętrznych

Trójdzielna, z akapitami. Wstęp: sytuacja, która wywołała przeżycie. Rozwinięcie: nazwy stanów emocjonalnych i ich wewnętrzne i zewnętrzne przejawy. Zakończenie: wniosek z sytuacji. Skupiamy się na emocjach, nie na wydarzeniach, i piszemy barwnie: przenośnie, porównania, epitety, związki frazeologiczne.

4.Nazwy stanów emocjonalnych

Wyrazy, które nazywają uczucia, np. zaciekawienie, ekscytacja, duma, spokój, zaniepokojenie, obawa, strach, panika, wstyd, złość, żal, tęsknota, przygnębienie, osamotnienie.

5.Przejawy emocji - zwroty

Zwroty, które pokazują uczucia przez ciało i zachowanie, np. mieć ściśnięte gardło, rumienić się, trząść się jak osika (strach), skakać z radości, zzielenieć z zazdrości, stanąć jak wryty (zaskoczenie), poczuć, że kamień spada z serca (ulga).

6.Rodzaje podmiotu

Podmiot nazywa wykonawcę czynności. Wyróżniamy podmiot gramatyczny, domyślny, logiczny i szeregowy, a odmianą podmiotu szeregowego jest podmiot towarzyszący.

7.Podmiot gramatyczny

Rzeczownik lub zaimek w mianowniku, który odpowiada na pytanie kto? co?, np. Kot śpi na kanapie. On czyta komiks.

8.Podmiot domyślny

Podmiot niewyrażony wprost, ale wynikający z poprzedniego zdania lub z formy orzeczenia. Stosujemy go, żeby uniknąć powtórzeń, np. Ola wróciła ze szkoły. Zjadła obiad. (ona)

9.Podmiot logiczny

Rzeczownik lub zaimek w dopełniaczu. Używamy go, gdy mówimy o nieobecności kogoś albo o braku, przybywaniu, ubywaniu lub nadmiarze czegoś, np. Przybyło śniegu. Nie było Piotra.

10.Podmiot szeregowy

Grupa rzeczowników oddzielonych przecinkami lub połączonych spójnikiem i, oraz, ani, ni, tudzież, lub, albo. Czynność wykonuje więcej niż jedna osoba lub rzecz, np. Jabłka, gruszki i śliwki leżą w koszu.

11.Podmiot towarzyszący

Odmiana podmiotu szeregowego: grupa rzeczowników połączonych przyimkiem z, ze albo wyrazami razem z, wraz z, np. Mama z tatą pojechali nad jezioro.

12.Orzeczenie przy podmiocie szeregowym

Zwykle ma liczbę mnogą, np. Ola i Bartek są w kinie. Liczby mnogiej wymagają też spójniki lub, albo, ani. Przy rzeczownikach abstrakcyjnych tego samego rodzaju można użyć liczby pojedynczej, np. Liczy się uczciwość i życzliwość. Przy zaimku orzeczenie ma liczbę mnogą i zgodną osobę, np. Ty i brat pojechaliście.

13.Orzeczenie przy podmiocie towarzyszącym

Może mieć liczbę mnogą, gdy odnosi się do obu członów, np. Kasia z Olą grają w szachy. Liczba pojedyncza podkreśla, że drugi człon jest mniej ważny, czyli tylko towarzyszy, np. Kasia z Olą gra w szachy.

14.Zdanie bezpodmiotowe

Wypowiedzenie, w którym nie da się wskazać podmiotu ani domyślić się go z kontekstu lub z formy orzeczenia, np. Zagrzmiało. Zrobiło się chłodno. Trzeba posprzątać. Słychać muzykę.

15.Orzeczenie w zdaniu bezpodmiotowym

Często jest to nieosobowa forma czasownika zakończona na -no lub -to, np. Ugotowano zupę, Umyto okna. Bywa też czasownik w 3. osobie bez wykonawcy (Zagrzmiało, Rozpadało się, Mówi się o tym) oraz wyrazy trzeba, warto, słychać.

16.Zdanie bezpodmiotowe a podmiot domyślny

Przy podmiocie domyślnym forma orzeczenia wskazuje wykonawcę, np. Napisałam list (ja). W zdaniu bezpodmiotowym wykonawcy nie da się wskazać, np. Napisano list. W zdaniu Ucznia nagrodzono wyraz ucznia jest dopełnieniem, nie podmiotem.

17.Uosobienie

Środek artystyczny, który nadaje zwierzętom, roślinom, przedmiotom lub zjawiskom cechy ludzkie, np. myślenie, mówienie, uczucia, np. Stary zegar westchnął ze smutkiem.

18.Obraz poetycki

Pokazany w wierszu wycinek rzeczywistości, który czytelnik może sobie wyobrazić, np. krajobraz, sytuacja, przedmiot. Bywa realistyczny albo ma elementy fantastyczne, jest statyczny (bez ruchu) albo dynamiczny (zmienia się). Kształtują go środki artystyczne: przenośnie, porównania, epitety.

19.Poezja

1. Utwory pisane wierszem: z podziałem na wersy, często na zwrotki, i z rytmem zwykle związanym z rymami; przeciwieństwo prozy. 2. Inna nazwa liryki, czyli utworów o przeżyciach, uczuciach i refleksjach, które podmiot liryczny wyraża w monologu lirycznym.

20.Proza

1. Utwory bez podziału na wersy i bez stałego rytmu - przeciwieństwo wiersza. 2. Utwory przedstawiające wydarzenia, które składają się na fabułę; opowiada o nich narrator. Takie utwory należą do epiki.

21.Rodzaje literackie

Ze względu na budowę tekstów wyróżniamy trzy rodzaje literackie: lirykę (podmiot liryczny wyraża przeżycia), epikę (narrator opowiada o wydarzeniach) i dramat (utwory przeznaczone do wystawiania na scenie).