Internet, fake news, tekst informacyjny - Moim zdaniem 4

Dzień bez Komputera obchodzimy 3 maja. Tego dnia warto odłożyć komputer i telefon. Można wtedy spędzić czas z bliskimi, na podwórku albo z książką.

Dawniej ludzie nie spędzali tyle czasu przed ekranami, bo nie było komputerów ani smartfonów. Gdy technologia stała się częścią codzienności, zauważono, że zbyt długie korzystanie z niej szkodzi.

Internet ma dobre i złe strony:

• zalety: szybko znajdujemy informacje, rozmawiamy z bliskimi, którzy mieszkają daleko, i uczymy się nowych rzeczy;
• wady: zbyt długie siedzenie przed ekranem szkodzi zdrowiu i samopoczuciu.

Dlatego warto wiedzieć, ile czasu dziennie spędzamy przed ekranem.

Newsy, czyli wiadomości, to informacje o ważnych sprawach, które dzieją się teraz na świecie. Docierają do nas przez gazety, radio, telewizję i internet.

Fake news to wiadomość nieprawdziwa, zmyślona. Czytamy: fejk ńjus. Nazwa pochodzi od angielskiego słowa fake, czyli „fałszywy”. Angielskie news znaczy „wiadomości”.

Fake newsy nie są nowym wynalazkiem. Ludzie zmyślali wiadomości na długo przed powstaniem komputerów. Dziś fałszywe wiadomości szerzą się wszędzie przez internet. Nowe technologie ułatwiają ich tworzenie. Można np. przerobić zdjęcie tak, żeby pokazywało coś, czego nie było, np. śnieg na plaży w środku lata.

Prawdziwość informacji można sprawdzać na kilka sposobów. Czasem wystarczy jeden, a czasem trzeba użyć kilku.

Pierwszy sposób to ustalenie, kto jest źródłem informacji. Źródło to autor informacji albo osoba, która opublikowała ją w sieci.

Potem oceniamy, czy możemy wierzyć autorowi. Zależy to od dwóch rzeczy:

• czy autor zna się na temacie, o którym pisze;
• czy autor zwykle mówi prawdę.

Wiedzę autora poznamy po jego wykształceniu albo doświadczeniu, np. w pracy. Radom o pieczeniu chleba bardziej zaufamy, gdy pisze je doświadczony piekarz. Gdy nie wiemy, kto napisał tekst, trudno ocenić, czy można mu wierzyć.

Sprawdzamy też kolejne rzeczy.

Neutralny język nie opowiada się po żadnej ze stron, czyli jest obiektywny. Wiarygodna strona pisze spokojnie i podaje argumenty za i przeciw.

Gdy na stronie nie ma daty, pomogą daty komentarzy lub opinii użytkowników.

Jednym z najważniejszych sposobów jest porównanie informacji z innymi źródłami. Szukamy wielu niezależnych źródeł i sprawdzamy, czy potwierdzają tę informację.

Gdy sami nie umiemy ocenić informacji, pytamy osoby, które wiedzą więcej: nauczycieli, rodziców albo ekspertów z danej dziedziny.

Ważną informację najlepiej sprawdzić na kilka sposobów naraz. Pomaga w tym poniższy schemat.

Internet może służyć do pomagania innym. Można przez niego np.:

• zorganizować zbiórkę ciepłych ubrań przed zimą;
• dać ogłoszenie o znalezionym portfelu;
• zaprosić sąsiadów do wspólnego sprzątania parku.

Połamać język to związek frazeologiczny. Znaczy: mieć trudność z wymówieniem jakiegoś słowa lub zdania. Związek frazeologiczny ma zwykle znaczenie przenośne. Nikt więc naprawdę nie łamie sobie języka. Można go połamać np. na ludowym łamańcu „Król Karol kupił królowej Karolinie korale koloru koralowego”.

Adres e-mail składa się z nazwy użytkownika, znaku @ i nazwy serwera pocztowego. Nazwa użytkownika stoi przed znakiem @. Za znakiem @ jest nazwa serwera, na którym użytkownik ma skrzynkę pocztową.

Znak @ jest w każdym adresie e-mail. Po polsku nazywamy go małpą, bo wielu osobom przypomina zwierzątko skaczące po drzewach.

Słowo internet dawniej pisano zawsze wielką literą, bo traktowano je jak nazwę własną. Z czasem uznano też zapis małą literą, gdy mowa o dostępie do sieci.

Teksty różnią się celem, w jakim je napisano. Rozróżniamy tekst literacki i tekst informacyjny.

Aby rozpoznać rodzaj tekstu, zapytaj, po co go napisano. Tekst, który podaje prawdziwe fakty i coś wyjaśnia, jest informacyjny.