Polski
Przysłowie, przymiotnik i opis przedmiotu - Moim zdaniem 4
Sprawdzony zestawZestaw uczy, czym jest przedsiębiorczość, jakie cechy ma osoba przedsiębiorcza oraz czym różnią się przychód, koszty i zysk. Poznasz przysłowie, przymiotnik, jego odmianę i stopniowanie, pisownię nie z przymiotnikami i budowę opisu przedmiotu.
Zestaw do podręcznika
Rozdział III, cz. 1. Od pomysłu do działania: przedsiębiorczość, przysłowie, przymiotnik, opis przedmiotu
Moim zdaniem 4. Podręcznik. Reforma 2026 (GWO) - wszystkie rozdziałyPodcast
Ładuję…
Quizy w tym zestawie
37 pytań w 4 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Etap 1: Przedsiębiorczość i przysłowie
Etap 1 · 7 fiszek · 10 pytań
Etap 2: Przymiotnik i jego odmiana
Etap 2 · 5 fiszek · 9 pytań
Etap 3: Stopniowanie i pisownia nie
Etap 3 · 4 fiszki · 9 pytań
Etap 4: Opis przedmiotu
Etap 4 · 4 fiszki · 9 pytań
Powtórka z całości
15 pytań ze wszystkich etapów, po ukończeniu etapów
Karty pracy
Ćwiczenia do wydruku na ten temat
Opis przedmiotu i zwierzęciaKlasy 3-4
Otwórz kartę pracyPowtórka części mowy i zdańKlasa 6
Otwórz kartę pracyCzęści mowy - powtórkaKlasy 6-8
Otwórz kartę pracy1.Światowy Tydzień Przedsiębiorczości
Tydzień, w którym ludzie na całym świecie uczą się, jak być pomysłowymi, odważnymi i zaradnymi. Odbywa się co roku w listopadzie w ponad 200 krajach, a pomysł na niego zrodził się w Wielkiej Brytanii.
2.Przedsiębiorczość
Umiejętność zamieniania pomysłów w działanie. Osoba przedsiębiorcza jest pomysłowa, odważna i zaradna, a także umie liczyć i planować wydatki.
3.Przychód
Wszystkie pieniądze, które przedsiębiorca dostaje ze sprzedaży produktów lub usług, zanim odliczy jakiekolwiek koszty.
4.Koszty
Wszystkie wydatki, które przedsiębiorca musi ponieść, żeby zarobić, np. wynajem lokalu, opłaty za prąd i gaz, zakup materiałów, wynagrodzenia pracowników.
5.Zysk (dochód)
Pieniądze, które zostają po odliczeniu kosztów od przychodu: przychód - koszty = zysk, czyli koszty + zysk = przychód. Dlatego przychód nie oznacza zysku.
6.Cechy osoby przedsiębiorczej
Skuteczny - jego działania przynoszą efekty. Zaradny - radzi sobie w różnych sytuacjach. Asertywny - otwarcie wyraża własne zdanie. Kreatywny - pomysłowy, tworzy coś nowego. Wytrwały - konsekwentnie dąży do celu. Pewny siebie - wierzy we własne siły.
7.Przysłowie
Krótkie, mądre, często rymowane zdanie, które przekazuje życiową prawdę, np. Kto pyta, nie błądzi.
8.Przymiotnik
Odmienna część mowy, która nazywa cechy (np. wesoły) i właściwości (np. wełniany). Odpowiada na pytania: jaki? jaka? jakie?
9.Przymiotnik w zdaniu
Przymiotnik najczęściej łączy się z rzeczownikiem i mówi, jaki on jest, np. puszysty kot, wysoka wieża, kolorowe balony.
10.Odmiana przymiotnika
Przymiotnik odmienia się przez przypadki, liczby i rodzaje. Przyjmuje taką formę jak rzeczownik, z którym się łączy, np. z wesołym kolegą (oba wyrazy w narzędniku liczby pojedynczej).
11.Rodzaje przymiotnika
W liczbie pojedynczej: męski (ten wesoły), żeński (ta wesoła), nijaki (to wesołe). W liczbie mnogiej: męskoosobowy (ci weseli chłopcy) i niemęskoosobowy (te wesołe psy).
12.Przypadek przymiotnika
Przymiotnik stoi w tym samym przypadku co rzeczownik. Pytania: mianownik kto? co?, dopełniacz kogo? czego?, celownik komu? czemu?, biernik kogo? co?, narzędnik z kim? z czym?, miejscownik o kim? o czym?, wołacz o!
13.Stopniowanie przymiotnika
Stopniowanie informuje o natężeniu cechy. Są trzy stopnie: równy (młody), wyższy (młodszy) i najwyższy (najmłodszy).
14.Sposoby stopniowania przymiotnika
Regularny - dodajemy -szy w stopniu wyższym i naj- w najwyższym (nowy - nowszy - najnowszy). Nieregularny - formy trzeba zapamiętać (mały - mniejszy - najmniejszy). Opisowy - dodajemy bardziej i najbardziej (chory - bardziej chory - najbardziej chory).
15.Przymiotniki, które się nie stopniują
Nie wszystkie przymiotniki się stopniują. Nie stopniujemy np. przymiotników, które mówią, z czego coś zrobiono albo skąd coś pochodzi: wełniany, papierowy, krakowski. Coś nie może być bardziej z wełny.
16.Pisownia nie z przymiotnikami
Nie z przymiotnikami piszemy razem we wszystkich stopniach, np. niewysoki, niewyższy, nienajwyższy.
17.Opis
Wypowiedź, która szczegółowo przedstawia cechy i właściwości, np. ludzi, zwierząt, przedmiotów, miejsc i zjawisk. Dzięki niemu ktoś, kto czegoś nie widział, może to sobie dokładnie wyobrazić.
18.Budowa opisu przedmiotu
Wstęp: pochodzenie i przeznaczenie przedmiotu. Rozwinięcie: wygląd, materiał, działanie na zmysły, cechy charakterystyczne. Zakończenie: podsumowanie i ocena. Każdą część piszemy w osobnym akapicie zaczętym wcięciem.
19.Rozwinięcie opisu przedmiotu
Piszemy o wielkości, wadze, kształcie i barwie, o materiale, z którego zrobiono przedmiot, o działaniu na zmysły i o cechach charakterystycznych, np. pęknięty uchwyt, ręcznie malowany wzór.
20.Działanie przedmiotu na zmysły
W opisie mówimy, co widzimy, słyszymy, czujemy węchem, dotykiem i smakiem, np. szorstki, puszysty, szeleszczący, pachnący wanilią. Pomagają w tym przymiotniki.
Notatka
Przedsiębiorczość i jej święto
Przedsiębiorczość to umiejętność zamieniania pomysłów w działanie. Sam pomysł nie wystarczy. Trzeba go jeszcze sprawdzić i wprowadzić w życie.
Przedsiębiorca to osoba, która prowadzi własną firmę, czyli przedsiębiorstwo. Przedsiębiorczy może być jednak każdy, także uczeń.
Kapitał to środki, które pomagają zarabiać pieniądze albo tworzyć coś wartościowego. To nie tylko pieniądze. Kapitałem mogą być też maszyny, budynki, wiedza i umiejętności.
W biznesie bardzo ważne jest liczenie i planowanie wydatków. Kto kupuje bez zastanowienia, łatwo traci pieniądze.
Światowy Tydzień Przedsiębiorczości to coroczne święto w listopadzie. Bierze w nim udział ponad dwieście krajów. Pomysł zrodził się w Wielkiej Brytanii. W tym tygodniu firmy, szkoły i organizacje przygotowują bezpłatne warsztaty i spotkania.
Przychód, koszty i zysk
Przychód to wszystkie pieniądze ze sprzedaży. Liczymy go, zanim odejmiemy jakiekolwiek wydatki.
Koszty to wydatki potrzebne, żeby zarobić. Należą do nich np. wynajem lokalu, rachunki za prąd i gaz, zakup materiałów i pensje pracowników.
Zysk, czyli dochód, to pieniądze, które zostają po odjęciu kosztów od przychodu.
Zapamiętaj
Przychód - koszty = zysk, czyli koszty + zysk = przychód. Dlatego przychód nie oznacza zysku.
Zosia sprzedała na kiermaszu ciasteczka za 80 zł. Mąka, cukier i masło kosztowały ją 30 zł. Jej zysk wynosi 50 zł.
Częsty błąd to dodawanie kosztów do przychodu zamiast ich odejmowania. Wynik łatwo sprawdzić: koszty dodane do zysku dają przychód.
Przedsiębiorczy, czyli jaki? Przysłowie
Osoba przedsiębiorcza ma kilka ważnych cech. Każdą z nich widać w tym, jak ktoś działa.
| Cecha | Jak działa taka osoba |
|---|---|
| skuteczny | jego działania przynoszą efekty |
| zaradny | radzi sobie w różnych sytuacjach |
| asertywny | otwarcie mówi, co myśli |
| kreatywny | wymyśla i tworzy coś nowego |
| wytrwały | nie poddaje się, dąży do celu |
| pewny siebie | ufa swoim możliwościom |
Przysłowie to krótkie, mądre zdanie, które przekazuje życiową prawdę. Często jest rymowane. Nie mówi o jednym zdarzeniu, tylko o tym, co zdarza się wielu ludziom.
Przysłowia często nie rozumiemy dosłownie. Trzeba odczytać, jaką prawdę przekazuje.
Przykład
„Gdzie kucharek sześć, tam nie ma co jeść” znaczy, że gdy zbyt wiele osób zajmuje się jedną sprawą, praca idzie źle.
Przymiotnik - król opisu
Przymiotnik to odmienna część mowy. Pytamy o niego: jaki? jaka? jakie?
Przymiotnik nazywa:
- cechy, czyli jaki ktoś lub coś jest, np. cichy, odważny, kwaśny;
- właściwości, np. z czego coś zrobiono albo skąd pochodzi: lniany, stalowy, poznański.
W zdaniu przymiotnik najczęściej stoi przy rzeczowniku. Mówi wtedy, jaki ten rzeczownik jest, np. odważny strażak, cicha noc.
Jak rozpoznać przymiotnik? Zadaj pytanie od rzeczownika. Jaka noc? Cicha. Wyraz, który odpowiada na takie pytanie, jest przymiotnikiem.
Dzięki przymiotnikom opis staje się dokładny i barwny. Dlatego przymiotnik nazywa się królem opisu.
Odmiana przymiotnika
Przymiotnik odmienia się przez przypadki, liczby i rodzaje. Przyjmuje taką formę jak rzeczownik, z którym się łączy.
| Przypadek | Pytania | Przykład |
|---|---|---|
| mianownik | kto? co? | mądra sowa |
| dopełniacz | kogo? czego? | mądrej sowy |
| celownik | komu? czemu? | mądrej sowie |
| biernik | kogo? co? | mądrą sowę |
| narzędnik | z kim? z czym? | z mądrą sową |
| miejscownik | o kim? o czym? | o mądrej sowie |
| wołacz | o! | mądra sowo! |
W liczbie pojedynczej są trzy rodzaje: męski (ten stary zegar), żeński (ta stara lampa) i nijaki (to stare krzesło).
W liczbie mnogiej są dwa rodzaje: męskoosobowy (ci starzy rybacy) i niemęskoosobowy (te stare łodzie). Rodzaj męskoosobowy rozpoznamy po słowie ci, a niemęskoosobowy po słowie te.
Stopniowanie przymiotnika
Stopniowanie informuje o natężeniu cechy, czyli o tym, jak bardzo coś jest jakieś. Są trzy stopnie: równy, wyższy i najwyższy.
Przymiotniki stopniujemy na trzy sposoby:
- regularny - dodajemy cząstkę -szy w stopniu wyższym i naj- w najwyższym, np. gruby - grubszy - najgrubszy;
- nieregularny - formy trzeba zapamiętać, np. dobry - lepszy - najlepszy, zły - gorszy - najgorszy;
- opisowy - dodajemy wyraz bardziej i najbardziej, np. zachwycony - bardziej zachwycony - najbardziej zachwycony.
Nie myl stopni ze sposobami stopniowania. Stopnie to równy, wyższy i najwyższy. Regularny, nieregularny i opisowy to sposoby tworzenia tych stopni.
Przymiotniki bez stopni i pisownia nie
Niektóre przymiotniki nie mają stopni. Nie stopniujemy np. przymiotników, które mówią, z czego coś zrobiono albo skąd coś pochodzi.
Takie przymiotniki to np. gliniany, jedwabny, gdyński. Dzbanek jest z gliny albo nie jest. Nie może być bardziej z gliny.
Jak to sprawdzić? Zastanów się, czy coś może mieć tę cechę bardziej albo mniej. Jeśli nie, przymiotnik się nie stopniuje.
Ważne
Nie z przymiotnikami piszemy razem we wszystkich stopniach: równym, wyższym i najwyższym.
Przykład: niegłęboki, niegłębszy, nienajgłębszy.
Przymiotnik z nie często znaczy prawie to samo co przymiotnik o przeciwnym znaczeniu, np. niegłęboki to prawie to samo co płytki.
Jak napisać opis przedmiotu
Opis to wypowiedź, która szczegółowo przedstawia cechy i właściwości, np. ludzi, zwierząt, przedmiotów, miejsc i zjawisk. Opis maluje obraz słowami. Czytelnik może sobie wyobrazić to, czego nie widział.
Opis przedmiotu ma trzy części. Każdą piszemy w osobnym akapicie zaczętym wcięciem.
- wstęp - pochodzenie (skąd mamy przedmiot) i przeznaczenie (do czego służy);
- rozwinięcie - wielkość, waga, kształt i barwa, materiał, działanie na zmysły, cechy charakterystyczne;
- zakończenie - podsumowanie i ocena.
Działanie na zmysły to to, co widzimy, słyszymy, czujemy węchem, dotykiem i smakiem, np. lepki, skrzypiący, lodowaty. Cechy charakterystyczne odróżniają przedmiot od innych, np. odklejona naklejka, wyblakły napis.
Przykład
Wstęp: Pluszowego misia dostałem od babci na szóste urodziny. Zasypiam z nim co wieczór.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Sprawdzam sprawdzian…
Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
40 fiszek uczy się 7
uczy się 2
16 fiszek
14 fiszek uczy się 1
20 fiszek
40 fiszek uczy się 7
