Informatyka
Sieci komputerowe i internet
autor: Julix
Poznasz rodzaje sieci, sposoby udostępniania zasobów oraz zadania urządzeń sieciowych. Nauczysz się rozróżniać kartę sieciową, modem i router, a także sprawdzać ustawienia połączenia i bezpiecznie korzystać z sieci.
Podcast
Ładuję…
Quizy w tym zestawie
40 pytań w 5 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Etap 1: Podstawy i zasięg sieci
Etap 1 · 8 fiszek · 8 pytań
Etap 2: Organizacja i udostępnianie zasobów
Etap 2 · 7 fiszek · 8 pytań
Etap 3: Warunki komunikacji w sieci
Etap 3 · 7 fiszek · 8 pytań
Etap 4: Internet i urządzenia dostępowe
Etap 4 · 8 fiszek · 8 pytań
Etap 5: Bezpieczeństwo i ustawienia sieci
Etap 5 · 8 fiszek · 8 pytań
Powtórka z całości
15 pytań ze wszystkich etapów, po ukończeniu etapów
1.Sieć komputerowa
System przesyłania informacji i danych pomiędzy połączonymi komputerami.
2.Najprostsza sieć komputerowa
Tworzą ją dwa połączone ze sobą komputery.
3.Jakie zasoby można udostępniać w sieci?
W sieci można udostępniać pliki, foldery i drukarki.
4.Jak sieć ułatwia przesyłanie plików?
Pozwala przesyłać pliki między połączonymi komputerami bez pośrednictwa zewnętrznych nośników pamięci.
5.Sieć lokalna - LAN
Łączy komputery na małym obszarze, najczęściej w jednym budynku, np. w szkole lub firmie.
6.Bezprzewodowa sieć lokalna - WLAN
Sieć lokalna, w której połączenia są realizowane bez użycia przewodów.
7.Sieć miejska - MAN
Łączy sieci lokalne na terenie jednego miasta lub aglomeracji.
8.Sieć rozległa - WAN
Łączy wybrane sieci lokalne na dużym obszarze, który może obejmować województwo, kraj, kontynent lub całą planetę.
9.Sieć typu klient-serwer
Jeden z komputerów, nazywany serwerem, udostępnia zasoby pozostałym komputerom, nazywanym klientami.
10.Serwer w sieci klient-serwer
Komputer, który udostępnia swoje zasoby pozostałym komputerom w sieci.
11.Klient w sieci klient-serwer
Komputer korzystający z zasobów udostępnianych przez serwer.
12.Sieć „każdy z każdym” - peer-to-peer
Wszystkie komputery wzajemnie udostępniają sobie zasoby na takich samych prawach.
13.Centralne urządzenie sieci przewodowej
Jest nim najczęściej przełącznik, czyli switch, do którego podłącza się komputery. Czasami tę rolę pełni serwer wyposażony w kilka kart sieciowych.
14.Punkt dostępowy - access point
Centralne urządzenie sieci bezprzewodowej.
15.Co jest niezbędne do pracy komputera w sieci?
Karta sieciowa, odpowiedni protokół sieciowy oraz odpowiednie oprogramowanie zarządzające siecią.
16.Karta sieciowa
Urządzenie umożliwiające połączenie komputera z innymi komputerami.
17.W jakiej postaci może występować karta sieciowa?
Zwykle jest zintegrowana z pozostałymi elementami komputera. Może też być osobnym urządzeniem, np. kartą bezprzewodową podłączaną przez USB.
18.Protokół sieciowy
Zbiór reguł, którym podlega komunikacja pomiędzy komputerami.
19.TCP/IP
Protokół umożliwiający komunikację komputera z innymi komputerami w sieci.
20.Adres IP
Unikatowy numer przyporządkowany urządzeniu sieci komputerowej działającej w oparciu o protokół IP.
21.Które urządzenia pracujące w sieci muszą mieć adres IP?
Każde urządzenie pracujące w sieci opartej na protokole IP, np. komputer, drukarka czy tablet. Dotyczy to zarówno urządzeń połączonych z internetem, jak i działających tylko w sieci lokalnej.
22.Internet
Największa sieć rozległa WAN o zasięgu globalnym, łącząca prawie wszystkie sieci na świecie i umożliwiająca szybką wymianę informacji.
23.Jakimi drogami można uzyskać dostęp do internetu?
M.in. przez sieci telekomunikacyjne, radiowe Wi-Fi, telewizję kablową, sieci telefonii komórkowej, sieci energetyczne, sieci osiedlowe i łącza satelitarne.
24.Co zwykle wystarcza do korzystania z internetu?
Komputer z wbudowaną kartą sieciową lub modemem oraz wykupiona usługa dostępu u dostawcy internetu.
25.Modem
Urządzenie zamieniające dane cyfrowe na analogowe sygnały elektryczne lub elektromagnetyczne i odwrotnie. Umożliwia przesyłanie i odbieranie danych przez linię telefoniczną, telewizję kablową lub fale radiowe.
26.Router
Urządzenie sieciowe umożliwiające przesyłanie pakietów danych pomiędzy różnymi sieciami komputerowymi. Pozwala podłączyć komputery sieci lokalnej do internetu, łącząc się przez modem z siecią dostawcy.
27.Jakie dodatkowe funkcje może łączyć router?
Router często ma funkcje przełącznika i punktu dostępowego, dzięki czemu obsługuje połączenia przewodowe i bezprzewodowe. Jedno urządzenie może też łączyć funkcje modemu, routera i punktu dostępowego.
28.DSL
Cyfrowa linia abonencka - technologia szerokopasmowego dostępu do internetu zapewniająca szybkie przesyłanie danych.
29.UMTS, EDGE i LTE
Nazwy technologii umożliwiających przesyłanie danych w sieciach telefonii komórkowej.
30.Jak zabezpieczyć dostęp do routera i sieci bezprzewodowej?
Dostęp do routera powinien być zabezpieczony hasłem. Nie należy tworzyć otwartej sieci bezprzewodowej, czyli sieci niezabezpieczonej hasłem.
31.Dlaczego otwarta sieć bezprzewodowa jest niebezpieczna?
Niepowołane osoby mogą z niej skorzystać, np. do popełniania przestępstw komputerowych, za które odpowiedzialność mogłaby spaść na właściciela sieci.
32.Gdzie sprawdza się parametry połączenia w systemie Windows?
W aplikacji Ustawienia, w części Sieć i Internet. Można tam sprawdzać stan i właściwości połączenia oraz zużycie danych, a także zarządzać opcjami sieciowymi.
33.Jakie informacje i opcje są dostępne w ustawieniach Ethernet?
Ustawienia uwierzytelniania, adresów IP i DNS oraz sieci taryfowej.
34.Zużycie danych w ustawieniach sieci
Informacja o ilości danych wykorzystanych w określonym czasie.
35.Jakimi opcjami Wi-Fi można zarządzać w ustawieniach sieci?
Można włączać i wyłączać Wi-Fi, łączyć się z siecią, zarządzać znanymi sieciami oraz ustawieniami sieci taryfowej.
36.Hotspot mobilny
Funkcja umożliwiająca udostępnianie połączenia internetowego.
37.Tryb samolotowy
Funkcja służąca do zatrzymania komunikacji bezprzewodowej.
38.Jak otworzyć opcje udostępniania folderu lub dysku w Windows?
Kliknij prawym przyciskiem myszy nazwę folderu lub dysku, wybierz Właściwości, a następnie kartę Udostępnianie.
Notatka
Po co łączymy komputery?
Sieć komputerowa umożliwia przesyłanie informacji i danych między połączonymi komputerami. Najprostsza sieć powstaje już z dwóch komputerów, ale zwykle obejmuje ich więcej.
Bez połączenia sieciowego przeniesienie pliku wymaga skopiowania go z pierwszego komputera na zewnętrzny nośnik pamięci, a następnie z nośnika na drugi komputer. Połączenie komputerów pozwala pominąć pośrednictwo takiego nośnika.
Udostępnianie zasobów oznacza możliwość korzystania przez sieć z plików, folderów i drukarek. Dzięki połączeniom można uzyskać dostęp także do zasobów komputerów znajdujących się w bardzo odległych miejscach.
Zapamiętaj
Sieć służy nie tylko do przesyłania plików - pozwala również korzystać ze wspólnych zasobów, np. drukarki.
Rodzaje sieci i ich zasięg
Sieci można rozróżniać według obszaru, na którym działają. Ważne jest też odróżnienie zasięgu sieci od sposobu wykonania połączeń: sieć lokalna nie musi korzystać z przewodów.
| Rodzaj sieci | Obszar działania | Cechy połączeń |
|---|---|---|
| LAN | mały obszar, zwykle budynek | sieć lokalna |
| WLAN | mały obszar | lokalna, bez przewodów |
| MAN | miasto lub aglomeracja | łączy sieci lokalne |
| WAN | województwo, kraj, kontynent, planeta | łączy wybrane sieci lokalne |
WLAN jest odmianą sieci lokalnej, a nie nazwą sieci o większym zasięgu. MAN i WAN pozwalają łączyć ze sobą sieci lokalne znajdujące się w różnych miejscach.
Organizacja sieci i urządzenia centralne
Sposób udostępniania zasobów określa role komputerów w sieci. Nie należy mylić go z podziałem według zasięgu.
| Model | Udostępnianie zasobów | Role komputerów |
|---|---|---|
| klient-serwer | serwer udostępnia klientom | różne role |
| peer-to-peer | wzajemne udostępnianie | takie same prawa |
W sieci przewodowej komputery podłącza się do centralnego urządzenia. Najczęściej jest nim przełącznik, nazywany po angielsku switch, a czasami serwer wyposażony w kilka kart sieciowych. W sieci bezprzewodowej centralnym urządzeniem jest punkt dostępowy, czyli access point.
Co umożliwia komunikację komputerów?
Do pracy w sieci potrzebne są trzy elementy: karta sieciowa, protokół sieciowy i oprogramowanie zarządzające siecią. Karta umożliwia połączenie z innymi komputerami, natomiast protokół określa reguły wymiany informacji.
Karta sieciowa jest zwykle wbudowana i zintegrowana z pozostałymi elementami komputera. Może też występować jako osobne urządzenie; przykładem jest karta bezprzewodowa z interfejsem USB.
Przykładem protokołu umożliwiającego komunikację jest TCP/IP. W sieci działającej w oparciu o protokół IP urządzenia mają własne adresy IP, czyli przyporządkowane im unikatowe numery.
Ważne
Adres IP jest potrzebny także urządzeniu działającemu tylko w sieci lokalnej - nie wyłącznie urządzeniu połączonemu z internetem.
Internet i drogi dostępu
Internet jest największą siecią rozległą o globalnym zasięgu. Łączy prawie wszystkie sieci na świecie, umożliwiając wymianę informacji między komputerami w różnych miastach, państwach i na kontynentach. Jego rozwój był możliwy dzięki istniejącym łączom telekomunikacyjnym.
Dostęp do internetu można uzyskać przez:
- sieci telekomunikacyjne i sieci radiowe Wi-Fi;
- telewizję kablową i sieci telefonii komórkowej;
- sieci energetyczne i osiedlowe;
- łącza satelitarne.
DSL oznacza cyfrową linię abonencką - technologię szerokopasmowego dostępu zapewniającą szybkie przesyłanie danych. UMTS, EDGE i LTE to technologie przesyłania danych w sieciach telefonii komórkowej.
Sama przeglądarka i program pocztowy nie wystarczają do połączenia z internetem. Zwykle potrzebny jest komputer z kartą sieciową lub modemem oraz usługa dostępu wykupiona u dostawcy internetu.
Modem i router - różne zadania
Modem przekształca dane cyfrowe w analogowe sygnały elektryczne lub elektromagnetyczne, a przy odbiorze wykonuje zmianę w przeciwną stronę. Pozwala to przesyłać dane linią telefoniczną, przez telewizję kablową lub fale radiowe.
Router przekazuje pakiety danych między różnymi sieciami. Komputery pracujące w jednej sieci lokalnej można podłączyć do internetu za pomocą wspólnego routera, który przez modem łączy się z siecią dostawcy.
Router często zawiera również funkcje przełącznika i punktu dostępowego, dlatego można podłączać do niego komputery przewodowo oraz bezprzewodowo. Istnieją też urządzenia łączące funkcje modemu, routera i punktu dostępowego - wspólna obudowa nie oznacza, że te funkcje są tym samym.
Bezpieczeństwo sieci bezprzewodowej
Otwarta sieć bezprzewodowa to sieć niezabezpieczona hasłem. Może umożliwić korzystanie z połączenia osobom, którym właściciel nie zamierzał go udostępniać.
Niepowołane osoby mogą wykorzystać taką sieć do przestępstw komputerowych. Odpowiedzialność za ich działania mogłaby spaść na właściciela sieci.
Ważne
Zabezpieczaj hasłem dostęp do routera i nie pozostawiaj sieci bezprzewodowej otwartej.
Sprawdzanie połączenia i udostępnianie folderów
W systemie Windows otwórz Ustawienia, a następnie część Sieć i Internet, aby sprawdzić stan połączenia, jego właściwości i zużycie danych. Informacja o zużyciu obejmuje określony okres, np. ostatnie 30 dni.
Ustawienia Wi-Fi pozwalają włączać połączenie bezprzewodowe, łączyć się z siecią i zarządzać znanymi sieciami. Część Ethernet zawiera ustawienia uwierzytelniania, adresów IP i DNS oraz sieci taryfowej. Dostępne są również opcje VPN i serwera proxy.
Hotspot mobilny służy do udostępniania połączenia internetowego. Tryb samolotowy służy do zatrzymywania komunikacji bezprzewodowej - nie należy mylić tych funkcji.
Aby przejść do opcji udostępniania dysku lub folderu, kliknij jego nazwę prawym przyciskiem myszy. Z menu wybierz Właściwości, a w otwartym oknie kartę Udostępnianie.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Sprawdzam sprawdzian…
Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
Działanie komputera, zapis danych i bezpieczna praca30 fiszek
Internet: usługi, chmura, wyszukiwanie i bezpieczeństwo40 fiszek
Podstawy i parametry sieci komputerowych24 fiszki uczy się 4
Python: instrukcje warunkowe12 fiszek uczy się 8
Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Informatyki (śląskie) - algorytmy i dane40 fiszek uczy się 20
Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Informatyki (śląskie) - Python, HTML i arkusz40 fiszek uczy się 6