Unit 7 Consumer society: gramatyka i zwroty - Focus 2

1.Strona bierna - kiedy jej używamy?

Strony biernej (the Passive) używamy, gdy bardziej interesuje nas sama czynność niż to, kto ją wykonuje, albo gdy nie wiemy, kto ją wykonał. Gdy chcemy wspomnieć o wykonawcy czynności, dodajemy go po słówku by. Przykłady: My bike was stolen last night. - Mój rower został skradziony wczoraj w nocy. This bridge was designed by a famous engineer. - Ten most zaprojektował słynny inżynier.

2.Strona bierna w Present Simple

Stronę bierną tworzymy z odpowiedniej formy czasownika be i Past Participle (III formy czasownika); ma ona te same czasy co strona czynna. W Present Simple używamy am/is/are + Past Participle. Przeczenie tworzymy przez am not/isn't/aren't, a w pytaniu am/is/are stoi przed podmiotem. Przykłady: Bread is baked here every morning. - Chleb jest tu pieczony każdego ranka. Is this bag made of leather? - Czy ta torba jest zrobiona ze skóry?

3.Strona bierna w Past Simple

W Past Simple stronę bierną tworzymy przez was/were + Past Participle. Przeczenie tworzymy przez wasn't/weren't + Past Participle, a w pytaniu was/were stoi przed podmiotem. Przykłady: The castle was built in the 14th century. - Zamek zbudowano w XIV wieku. The windows weren't cleaned yesterday. - Wczoraj nie umyto okien. When was this photo taken? - Kiedy zrobiono to zdjęcie?

4.Strona bierna w Present Perfect

W Present Perfect stronę bierną tworzymy przez have/has been + Past Participle. Przeczenie tworzymy przez haven't/hasn't been + Past Participle, a w pytaniu have/has stoi przed podmiotem. Przykłady: My phone has been repaired. - Mój telefon został naprawiony. The test results haven't been published yet. - Wyników testu jeszcze nie opublikowano. Have the tickets been booked? - Czy bilety zostały zarezerwowane?

5.Strona bierna z czasownikami modalnymi

Stronę bierną z czasownikiem modalnym (np. can, must) tworzymy według wzoru: czasownik modalny + be + Past Participle. Tak samo budujemy ją po need to. Przykłady: Phones must be switched off during the exam. - Telefony muszą być wyłączone podczas egzaminu. Tickets can be bought online. - Bilety można kupić przez internet. This form needs to be signed. - Ten formularz trzeba podpisać.

6.Jak tłumaczyć stronę bierną na polski?

Zdania w stronie biernej tłumaczymy na polski czasem stroną bierną (np. jest sprzedawany, został zbudowany), a czasem formą bezosobową (np. dano, otwarto, mówi się, można, trzeba). Przykłady: The road was closed after the accident. - Po wypadku zamknięto drogę. These tickets can't be returned. - Tych biletów nie można zwrócić. The letters have been sent. - Listy zostały wysłane.

7.make a living, set up, do the shopping

make a living - zarobić na życie, utrzymać się; set up - założyć; do the shopping - robić zakupy. Przykład: My grandparents make a living from growing strawberries. - Moi dziadkowie utrzymują się z uprawy truskawek.

8.crops, plant, drinking water, approximately, protect the environment

crops - zbiory; plant - roślina; drinking water - woda pitna; approximately - w przybliżeniu, około; protect the environment - chronić środowisko. Przykład: Approximately 200 people live in my grandma's village. - We wsi mojej babci mieszka około 200 osób.

9.How many czy How much?

How many (ile) stawiamy przed rzeczownikami policzalnymi w liczbie mnogiej, natomiast How much (ile) - przed rzeczownikami niepoliczalnymi. Przykłady: How many people came to your party? - Ile osób przyszło na twoją imprezę? How much milk do we need? - Ile mleka potrzebujemy?

10.many, much, a lot of, lots of

Many (dużo, wiele) łączy się z rzeczownikami policzalnymi, natomiast much - z niepoliczalnymi. Zwykle używamy ich w przeczeniach i pytaniach. A lot of i lots of (dużo, wiele) łączą się z oboma rodzajami rzeczowników. Przykłady: Do you get many emails? - Czy dostajesz dużo e-maili? We don't have much space here. - Nie mamy tu dużo miejsca. There's a lot of traffic in the morning. - Rano jest duży ruch.

11.a few czy a little?

Przed rzeczownikami policzalnymi stawiamy a few (kilka), natomiast przed niepoliczalnymi - a little (trochę). Oba wyrażenia znaczą to samo co some i brzmią pozytywnie: czegoś nie jest dużo, ale jest. Zwykle używamy ich w zdaniach twierdzących. Przykłady: Can you wait a few minutes? - Możesz poczekać kilka minut? Add a little sugar. - Dodaj trochę cukru.

12.few, little - bez a

(Very) few i (very) little bez a znaczą „(bardzo) mało, niewiele” i brzmią negatywnie. Few stawiamy przed rzeczownikami policzalnymi (few = not many), natomiast little - przed niepoliczalnymi (little = not much). Przykłady: Very few people came to the meeting. - Na spotkanie przyszło bardzo mało osób. There's very little petrol in the car. - W samochodzie jest bardzo mało benzyny.

13.some czy any?

Some (kilka, trochę) łączy się z rzeczownikami policzalnymi i niepoliczalnymi; zwykle stawiamy je w zdaniach twierdzących. Any używamy zwykle w pytaniach (jakieś, jakiekolwiek) i w przeczeniach (żadne). Przykłady: I bought some bananas. - Kupiłem trochę bananów. Is there any juice left? - Czy został jakiś sok? There aren't any chairs in this room. - W tym pokoju nie ma żadnych krzeseł.

14.too many, too much

Too many (za dużo, zbyt wiele) stawiamy przed rzeczownikami policzalnymi w liczbie mnogiej, natomiast too much (za dużo) - przed niepoliczalnymi. Przykłady: There are too many cars in the city centre. - W centrum miasta jest za dużo samochodów. I spend too much time on my phone. - Spędzam za dużo czasu z telefonem w ręku.

15.flip-flops, sandals, trainers, boots, high heels, ballet flats, knee-high

ballet flats - baletki; boots - buty (z cholewką); knee-high - do kolan; flip-flops - klapki, japonki; high heels - buty na wysokim obcasie; sandals - sandały; trainers - buty sportowe. Przykład: I always wear flip-flops at the swimming pool. - Na basenie zawsze noszę klapki.

16.advertising, disease, imagination, soil

advertising - reklama; disease - choroba; imagination - wyobraźnia; soil - gleba. Advertising jest rzeczownikiem niepoliczalnym. Przykład: Tomatoes grow well in rich soil. - Pomidory dobrze rosną w żyznej glebie.

17.Zaimki nieokreślone some-, any-, no-, every-

Zaimków nieokreślonych używamy, gdy mówimy o bliżej nieokreślonych ludziach, rzeczach lub miejscach: someone/somebody - ktoś, something - coś, somewhere - gdzieś; anyone/anybody - ktoś, nikt, anything - coś, nic, anywhere - gdzieś, nigdzie; no one/nobody - nikt, nothing - nic, nowhere - nigdzie; everyone/everybody - każdy, wszyscy, everything - wszystko, everywhere - wszędzie.

18.something czy anything?

Formy z some- (someone, something, somewhere) stawiamy w zdaniach twierdzących oraz w pytaniach, które są prośbą lub propozycją. Formy z any- (anyone, anything, anywhere) stawiamy zwykle w przeczeniach i zwykłych pytaniach. Przykłady: Somebody is knocking at the door. - Ktoś puka do drzwi. Can I get you something from the shop? - Kupić ci coś w sklepie? Did you buy anything? - Kupiłeś coś? I can't see anyone. - Nikogo nie widzę.

19.nobody, nothing, nowhere - bez drugiego przeczenia

Zaimki no one/nobody, nothing i nowhere zawierają w sobie przeczenie, dlatego stoją w zdaniu o budowie twierdzącej (bez not). Po polsku używamy wtedy podwójnego przeczenia. To samo znaczenie ma przeczenie z not i formą z any-, gdy zaimek stoi po czasowniku (There's nothing… = There isn't anything…); na początku zdania mówimy tylko Nobody… Przykłady: Nobody called me today. - Nikt dziś do mnie nie dzwonił. There's nothing in the fridge. = There isn't anything in the fridge. - W lodówce nic nie ma.

20.Everyone is, everybody has - liczba pojedyncza

Zaimki nieokreślone (someone, anything, nobody, everyone itd.) łączą się z czasownikiem w liczbie pojedynczej, także everyone i everybody, choć po polsku mówimy „wszyscy są”. Przykłady: Everybody likes Friday afternoons. - Wszyscy lubią piątkowe popołudnia. Everything in this shop costs 5 zł. - Wszystko w tym sklepie kosztuje 5 zł. Someone has taken my pen. - Ktoś wziął mój długopis.

21.none, none of

None (nic, żaden z) znaczy „zero” i odnosi się do trzech lub więcej osób albo rzeczy. Stoi samodzielnie albo jako none of przed the + rzeczownikiem, przymiotnikiem dzierżawczym (np. my) lub zaimkiem (np. us, them). Nie mówimy no one of. Gdy po none of stoi liczba mnoga, czasownik może być w liczbie pojedynczej lub mnogiej. Przykłady: None of us knew the answer. - Nikt z nas nie znał odpowiedzi. Tom ate three cakes and I got none. - Tom zjadł trzy ciastka, a ja nie dostałem żadnego.

22.something to eat, something cheap, someone who

Po zaimku nieokreślonym możemy dodać więcej informacji: bezokolicznik z to (something to eat - coś do jedzenia), przymiotnik (something cheap - coś taniego) albo zdanie względne z who, which lub that (someone who speaks Spanish - ktoś, kto mówi po hiszpańsku). Przymiotnik stoi po zaimku. Przykład: Have you got anything warm to wear? - Masz coś ciepłego do ubrania?

23.be kidding, cost a fortune, street market

be kidding - żartować; cost a fortune - kosztować majątek; street market - rynek, targ uliczny. Przykład: My mum buys fruit at the street market every Saturday. - Mama co sobotę kupuje owoce na targu ulicznym.

24.Formalna reklamacja - co zawiera?

Formalną reklamację (formal written complaint) zaczynamy i kończymy formalnie. Podajemy w niej powód napisania, piszemy, co i kiedy kupiliśmy, szczegółowo wyjaśniamy problem i mówimy, czego oczekujemy od adresata (np. zwrotu pieniędzy albo wymiany). Piszemy językiem formalnym, bez form skróconych.

25.Dear Sir or Madam, I am writing to complain about, Yours faithfully

Formalny e-mail do osoby, której nazwiska nie znamy, zaczynamy od Dear Sir or Madam, (Szanowni Państwo), a kończymy zwrotem Yours faithfully, (Z poważaniem) i podpisem. Powód napisania podajemy zwrotem I am writing to complain about … - Piszę, aby złożyć reklamację w sprawie … (complain - reklamować, składać zażalenie). Rozczarowanie wyrażamy zwrotem I am very disappointed with … - Jestem bardzo rozczarowany …

26.receive, return, exchange sth for sth, refund - formalne słowa

W formalnej reklamacji zamiast słów potocznych piszemy formalne: got → received (receive - otrzymać, dostać) albo bought; sent back → returned (return - zwrócić, np. produkt); swapped (swap - zamienić) → exchanged (exchange sth for sth - wymienić coś na coś); I want my money back → I would be grateful if you could send me a full refund (Byłbym wdzięczny za zwrot całej kwoty). Nie używamy form skróconych: did not, I am.

27.require further information, opportunity to discuss, contact us, apologise for

Inne formalne zwroty: if you require further information - jeśli potrzebują Państwo dalszych informacji (zamiast if you need more information); I would like the opportunity to discuss this - chciałbym mieć możliwość omówienia tej sprawy; Please contact us - prosimy o kontakt (zamiast Call us); We apologise for the problem - przepraszamy za problem (apologise - przepraszać; zamiast We're sorry about the problem).

28.broken, damaged, some parts are missing, sell-by date, service, postage, subscription

broken - zepsuty; damaged - uszkodzony; some parts are missing - brakuje niektórych części; sell-by date - termin ważności; service - obsługa; postage - opłata pocztowa; subscription - subskrypcja. Przykład: The vase was damaged when it arrived. - Wazon przyszedł uszkodzony.

29.Zakupy ubrań - zwroty sprzedawcy

Sprzedawca w sklepie odzieżowym mówi m.in.: Can I help you? - W czym mogę pomóc? Would you like to try it on? - Czy chce pan to przymierzyć? The changing rooms are over there. - Przymierzalnie są tam. How would you like to pay? - Jak chce pan zapłacić? Make sure you keep your receipt. - Proszę zachować paragon.

30.Zakupy ubrań - zwroty klienta

Klient w sklepie odzieżowym mówi m.in.: I'm just looking, thanks. - Tylko się rozglądam, dziękuję. Do you have this in a size 12, please? - Czy jest to w rozmiarze 12? I'll take it. - Wezmę to. Cash, please. / By credit card. - Gotówką. / Kartą kredytową.

31.suit, sell out, on offer, half price, reduced

suit - pasować, dobrze wyglądać na: Short hair really suits her. - Naprawdę dobrze wygląda w krótkich włosach. sell out - sprzedać się: The concert tickets sold out in one day. - Bilety na koncert sprzedały się w jeden dzień. on (special) offer - w ofercie (specjalnej): These T-shirts are on special offer this week. - Te koszulki są w tym tygodniu w ofercie specjalnej. half price - za pół ceny; reduced - przeceniony.

32.bother, changing room, faulty, out of stock, ripped, try on, zip

bother - przeszkadzać; changing room - przymierzalnia; faulty - wadliwy; out of stock - wyprzedany; ripped - rozdarty; try on - przymierzyć; zip - zamek błyskawiczny. Przykład: The bag was ripped when it arrived. - Torba przyszła rozdarta.

33.Reklamacja w sklepie - co mówi klient?

Klient, który reklamuje towar, mówi m.in.: The zip doesn't work. - Zamek nie działa. It's faulty. - Jest wadliwy. It shrank. - Skurczył się. There's a hole in it. - Jest w nim dziura. The colour ran. - Kolor puścił. I'd like to get a refund. - Chciałbym dostać zwrot pieniędzy.

34.Reklamacja w sklepie - co mówi sprzedawca?

Sprzedawca, który przyjmuje reklamację, mówi m.in.: What's wrong with it? - Co jest z tym nie tak? Have you got the receipt? - Czy ma pan paragon? We can exchange it for a new one. - Możemy wymienić to na nowe.