Angielski
Unit 4 Invention: gramatyka i zwroty - Impulse 2
Sprawdzony zestawZestaw uczy czasu past perfect i odróżniania go od past simple, question tags, którymi sprawdzamy informacje, oraz zdań przydawkowych definiujących z who, which, that, whose, where i when. Poćwiczysz też zadania typu Use of English i poznasz zwroty potrzebne do napisania wpisu na blogu o gadżecie.
Zestaw do podręcznika
Unit 4, cz. 2. Invention - gramatyka i zwroty: past perfect, zdania względne definiujące, question tags, wpis na blogu o gadżecie
Impulse 2 A2+/B1. Student's Book (Macmillan) - wszystkie rozdziałyPodcast
Ładuję…
Quizy w tym zestawie
49 pytań w 5 etapach
Odblokujesz je po dodaniu zestawu.
Etap 1: Past perfect i słówka lekcji
Etap 1 · 7 fiszek · 10 pytań
Etap 2: Question tags i słówka lekcji
Etap 2 · 5 fiszek · 10 pytań
Etap 3: Zdania względne definiujące
Etap 3 · 6 fiszek · 10 pytań
Etap 4: Gramatyka w zadaniach maturalnych
Etap 4 · 1 fiszka · 9 pytań
Etap 5: Wpis na blogu o gadżecie
Etap 5 · 8 fiszek · 10 pytań
Powtórka z całości
15 pytań ze wszystkich etapów, po ukończeniu etapów
1.past perfect - budowa
Czas past perfect tworzymy z had (skrót 'd) i formy past participle, czyli trzeciej formy czasownika. Had jest takie samo dla wszystkich osób. W przeczeniu używamy hadn't, a w pytaniu had stoi przed podmiotem. Krótkie odpowiedzi: Yes, they had. / No, they hadn't. Np. Ola had lost her keys. - Ola (wcześniej) zgubiła klucze. We hadn't met before the party. - Nie znaliśmy się przed imprezą.
2.past perfect - kiedy go używamy?
Czasu past perfect używamy, gdy chcemy podkreślić, że jedno wydarzenie z przeszłości miało miejsce wcześniej niż inne. Wcześniejsze wydarzenie stawiamy w past perfect, a późniejsze - w past simple, dlatego past perfect zwykle występuje razem z past simple. Np. The streets were wet because it had rained. - Ulice były mokre, bo (wcześniej) padało.
3.pytania w past perfect
W pytaniach szczegółowych had stoi po słowie pytającym, a przed podmiotem: Why had she left so early? - Dlaczego (wcześniej) wyszła tak wcześnie? W pytaniach o podmiot (Who…?, What…?) nie zmieniamy szyku zdania i nie dodajemy did: Who had taken my charger? - Kto (wcześniej) wziął moją ładowarkę?
4.past simple czy past perfect?
Gdy opowiadamy o wydarzeniach w takiej kolejności, w jakiej się działy, wystarczy past simple. Past perfect stosujemy dla wydarzenia, które nastąpiło wcześniej niż inne. Czas może zmienić sens zdania: When I got home, my brother left. - Kiedy wróciłem, brat wyszedł (po moim powrocie). When I got home, my brother had left. - Kiedy wróciłem, brata już nie było.
5.after, before, by the time, until, when
Te określenia czasu często łączą się z past perfect: after (po tym, jak), before (zanim), by the time (do czasu, gdy), until (dopóki nie), when (kiedy). Po by the time i until stoi zwykle past simple, a past perfect - zwykle w zdaniu głównym. Np. By the time the taxi came, I had packed everything. - Zanim przyjechała taksówka, spakowałem już wszystko. We hadn't heard about the app until our teacher showed it to us. - Nie słyszeliśmy o tej aplikacji, dopóki nauczyciel nam jej nie pokazał.
6.inventor, kit, tool
inventor - wynalazca; kit - zestaw; tool - narzędzie. Np. My uncle keeps all his tools in the garage. - Wujek trzyma wszystkie swoje narzędzia w garażu.
7.question tags - do czego służą?
Question tag to krótkie pytanie na końcu zdania (= prawda?, nieprawdaż?, co nie?). Dodajemy go zwykle wtedy, gdy oczekujemy od rozmówcy potwierdzenia informacji. Question tags mają zazwyczaj intonację wznoszącą. Np. You like pizza, don't you? - Lubisz pizzę, prawda?
8.question tags - forma twierdząca i przecząca
Do zdania twierdzącego dodajemy question tag w formie przeczącej, a do zdania przeczącego - w formie twierdzącej. W tagu zamiast imienia albo rzeczownika używamy zaimka osobowego. Np. Mia is from Gdańsk, isn't she? - Mia jest z Gdańska, prawda? Your parents can't swim, can they? - Twoi rodzice nie umieją pływać, prawda?
9.question tags - jaki czasownik w tagu?
W question tagu powtarzamy be, czasownik posiłkowy (have, has, had) albo modalny (can, should) ze zdania. Gdy w zdaniu nie ma takiego czasownika, w tagu używamy do / does (present simple) albo did (past simple). Np. Kuba plays the guitar, doesn't he? - Kuba gra na gitarze, prawda? Your sister passed her driving test, didn't she? - Twoja siostra zdała egzamin na prawo jazdy, prawda?
10.question tags z there is / there was
Gdy zdanie zaczyna się od there is, there are, there was albo there were, w question tagu powtarzamy there i tę samą formę be. Np. There's some milk in the fridge, isn't there? - W lodówce jest mleko, prawda? There weren't any seats left, were there? - Nie było już wolnych miejsc, prawda?
11.crowded, light show, science exhibition
crowded - zatłoczony; light show - pokaz świateł; science exhibition - wystawa naukowa. Np. The beach was too crowded, so we went home. - Plaża była zbyt zatłoczona, więc wróciliśmy do domu.
12.defining relative clauses - zdania przydawkowe definiujące
Zdań przydawkowych definiujących używamy, aby podać niezbędną informację o osobie, rzeczy, miejscu albo czasie, o którym mówimy - bez niej nie wiadomo, o kogo lub o co chodzi. Takie zdanie stoi zwykle zaraz po rzeczowniku, którego dotyczy, i nie oddzielamy go przecinkiem. Np. The bike that I borrowed has a flat tyre. - Rower, który pożyczyłem, ma przebitą oponę.
13.who, which, that
Who albo that odnosimy do ludzi, a which albo that - do zwierząt, roślin, przedmiotów i pojęć. Po polsku odpowiada im zwykle który, która, które. Np. I have a cousin who speaks four languages. - Mam kuzyna, który mówi czterema językami. We need a bag which is big enough for the tent. - Potrzebujemy torby, która pomieści namiot.
14.whose - którego, której
Whose używamy, gdy określamy przynależność (czyj?). Po whose stoi rzeczownik. Po polsku odpowiada mu którego, której, których. Np. The woman whose car was stolen called the police. - Kobieta, której ukradziono samochód, zadzwoniła na policję.
15.where i when w zdaniach względnych
Where używamy, gdy określamy miejsce (gdzie, w którym), a when - gdy określamy czas (kiedy, w którym). Np. This is the gym where my brother works. - To siłownia, w której pracuje mój brat. Summer is the time when I read the most. - Lato to czas, kiedy najwięcej czytam.
16.kiedy można pominąć zaimek względny?
Zaimki who, which i that możemy pominąć, gdy zaraz po nich stoi rzeczownik albo zaimek osobowy. Nie pomijamy ich, gdy po nich stoi czasownik. Zaimka whose nie pomijamy nigdy; where i when zwykle zostawiamy (when bywa pomijane, np. the day we met). Np. The pizza (that) we ordered was cold. - Pizza, którą zamówiliśmy, była zimna. The boy who broke the window ran away. - Chłopiec, który wybił szybę, uciekł.
17.przyimek w zdaniu względnym
Przyimek, który łączy się z czasownikiem (np. look for, talk about), zostaje zwykle na końcu zdania względnego, a zaimek możemy wtedy pominąć: That's the book (which) I was looking for. - To książka, której szukałem. Zamiast the place in which możemy powiedzieć the place where: the room in which we sleep = the room where we sleep.
18.transformacje z past perfect
Zdanie o kolejnych wydarzeniach (First…, then…) możemy przekształcić, łącząc je słowem before, after albo when; wcześniejsze wydarzenie stawiamy wtedy w past perfect. Zdanie It was my first… zamieniamy na I had never… before. Np. First she charged the phone, then she went out. = Before she went out, she had charged the phone. It was my first flight. = I had never flown before.
19.łączenie zdań zaimkiem względnym
Dwa zdania o tej samej osobie lub rzeczy łączymy zaimkiem względnym, który zastępuje powtórzony rzeczownik albo zaimek (he, it, them, there). W zdaniu względnym nie powtarzamy już tego zaimka. Np. I bought a lamp. It changes colour. = I bought a lamp which changes colour. - Kupiłem lampę, która zmienia kolor. Błędnie: a lamp which it changes colour.
20.jak zacząć wpis na blogu?
Hi, everyone! - Cześć wszystkim!; Did you read my previous post? - Czytaliście mój poprzedni wpis?; Remember when I wrote about…? - Pamiętacie, jak pisałem o…?
21.gadżet - skąd go mam?
I got / bought this gadget last week. - Dostałem / kupiłem ten gadżet w zeszłym tygodniu.; I've had it for a month. - Mam go od miesiąca.; It's the speaker I've dreamt of. - To głośnik, o którym marzyłem.; I got something that I'd wanted for a long time. - Dostałem coś, czego od dawna chciałem.
22.zalety i wady gadżetu
Thanks to…, I can… - Dzięki… mogę…; It's got a built-in… - Ma wbudowany…; The best bit is that… - Najlepsze jest to, że…; The only minus is that… - Jedynym minusem jest to, że…
23.cechy gadżetu - zwroty
The … is practical and well-made. - … jest praktyczny i dobrze wykonany.; It comes in different colours. - Jest dostępny w różnych kolorach.; It's light / rather heavy / quite big. - Jest lekki / raczej ciężki / dość duży.
24.polecanie gadżetu - zwroty
This gadget is great for teenagers. - Ten gadżet jest świetny dla nastolatków.; I can recommend it to anyone who… - Mogę go polecić każdemu, kto…; You should get it if you need… - Powinieneś go kupić, jeśli potrzebujesz…; Try it out! - Wypróbuj go!
25.built-in, flash, instant camera, waterproof
built-in - wbudowany; flash - flesz; instant camera - aparat drukujący zdjęcia; waterproof - wodoodporny. Np. My new watch is waterproof, so I can swim with it. - Mój nowy zegarek jest wodoodporny, więc mogę w nim pływać.
26.run, connect, right away, try out
run - działać (run on batteries - działać na baterie); connect - podłączyć; right away - natychmiast; try out - wypróbować. Np. Can I try out your new headphones? - Mogę wypróbować twoje nowe słuchawki?
27.self-cleaning, self-balancing
self-cleaning - samoczyszczący; self-balancing - samorównoważący się. Np. A self-cleaning oven saves a lot of time. - Samoczyszczący piekarnik oszczędza dużo czasu.
Notatka
Czas past perfect - budowa
Czas past perfect tworzymy z had i formy past participle (trzecia forma czasownika). Had ma tę samą formę we wszystkich osobach. Czasowniki regularne mają w trzeciej formie końcówkę -ed (open - opened), a nieregularne - formę z trzeciej kolumny tabeli czasowników nieregularnych (sell - sold - sold, write - wrote - written).
| Przykład | |
|---|---|
| twierdzenie | They had sold the house. |
| przeczenie | They hadn't sold the house. |
| pytanie | Had they sold the house? |
| krótka odpowiedź | Yes, they had. / No, they hadn't. |
W pytaniu szczegółowym had stoi po słowie pytającym, a przed podmiotem, np. What had he done with the money? Gdy pytamy o podmiot słowem Who…? albo What…?, szyk jest taki jak w zdaniu twierdzącym, np. What had caused the delay?
Częsty błąd to forma past simple po had. Nie mówimy had went, tylko had gone.
Zapamiętaj
Skrót 'd (I'd, she'd) przed formą past participle oznacza had, np. She'd forgotten her umbrella. (= She had forgotten).
Kiedy używamy past perfect? Porównanie z past simple
Gdy opowiadamy o wydarzeniach w takiej kolejności, w jakiej się działy, wystarczy czas past simple, np. I got up, had a shower and left. Czasu past perfect używamy, gdy w opowieści o przeszłości cofamy się do czegoś, co stało się jeszcze wcześniej. Dlatego obok niego zwykle pojawia się past simple, np. I couldn't log in because I had forgotten my password.
Wybór czasu może zmienić sens zdania:
- When my parents got back, I tidied my room. - najpierw wrócili rodzice, potem posprzątałem;
- When my parents got back, I had tidied my room. - pokój był już posprzątany, kiedy wrócili.
We współczesnej polszczyźnie nie ma osobnego czasu dla wcześniejszego wydarzenia. Kolejność pokazujemy np. słowami „już”, „wcześniej” albo „zanim”.
Nie myl past perfect z present perfect (have/has + past participle). Present perfect łączy przeszłość z teraźniejszością, natomiast past perfect - dwa momenty w przeszłości.
Określenia czasu, transformacje i słowa inventor, kit, tool
Z czasem past perfect często łączą się określenia czasu:
- after (po tym, jak): After we had checked the map, we set off.
- before (zanim): Before the guests came, Dad had made a salad.
- by the time (do czasu, gdy): By the time we found the cinema, the film had begun.
- until (dopóki nie): My grandma hadn't used a computer until she retired.
- when (kiedy): When I woke up, the snow had melted.
Po by the time i until stoi zwykle past simple, natomiast past perfect - zwykle w zdaniu głównym.
W zadaniach na przekształcanie zdań najczęściej:
- zdanie First…, then… łączymy słowem before, after albo when, a wcześniejszą czynność stawiamy w past perfect, np. First Zosia read the instructions, then she built the shelf. = Zosia built the shelf after she had read the instructions.
- zdanie o pierwszym razie zamieniamy na had never… before, np. It was Igor's first time on a horse. = Igor had never ridden a horse before.
Słowa do zapamiętania: inventor - wynalazca; kit - zestaw; tool - narzędzie, np. The kit includes all the tools you need.
Question tags i słowa crowded, light show, science exhibition
Question tag to krótkie pytanie na końcu zdania, podobne do polskiego „prawda?”. Dodajemy go zwykle wtedy, gdy chcemy, żeby rozmówca potwierdził informację. Zazwyczaj wymawiamy go z intonacją wznoszącą.
Tag tworzymy krok po kroku:
- sprawdź, czy zdanie jest twierdzące, czy przeczące - tag ma formę odwrotną;
- powtórz ze zdania be, have / has / had w roli czasownika posiłkowego albo czasownik modalny, np. can, should;
- gdy takiego czasownika nie ma, użyj do / does (present simple) albo did (past simple);
- imię albo rzeczownik zastąp zaimkiem osobowym; po there is, there are, there was, there were powtórz there.
| Zdanie | Tag |
|---|---|
| The museum is closed today, | isn't it? |
| Lena can drive, | can't she? |
| Wojtek lives in Kraków, | doesn't he? |
| Marta doesn't eat meat, | does she? |
| You locked the door, | didn't you? |
| There are two exits, | aren't there? |
Ważne
Isn't stoi w tagu tylko wtedy, gdy w zdaniu jest is. Nie mówimy Your sister studies law, isn't it?, tylko Your sister studies law, doesn't she?
Słowa do zapamiętania: crowded - zatłoczony; light show - pokaz świateł; science exhibition - wystawa naukowa, np. The light show was amazing, but the square was really crowded.
Zdania przydawkowe definiujące - zaimki względne
Zdanie przydawkowe definiujące (defining relative clause) mówi, o którą osobę, rzecz, miejsce albo czas chodzi. Bez niego zdanie główne byłoby niejasne, np. The students who finished the test early could go home. (tylko ci, którzy skończyli). Stoi zwykle tuż po rzeczowniku, którego dotyczy, i nie oddzielamy go przecinkiem. Po polsku odpowiada mu najczęściej zdanie z „który”, „która”, „które”.
| Zaimek | Do czego się odnosi | Przykład |
|---|---|---|
| who / that | ludzie | the nurse who looked after me |
| which / that | zwierzęta, rośliny, rzeczy, pojęcia | a plant which needs little water |
| whose + rzeczownik | przynależność (czyj?) | the singer whose concert we missed |
| where | miejsce | the café where we first met |
| when | czas | the year when my brother was born |
What nie jest zaimkiem względnym po rzeczowniku. Nie mówimy an app what helps with maths, tylko an app that helps with maths.
Łatwo pomylić whose (którego, której) z who's, czyli skrótem od who is albo who has. Oba słowa brzmią tak samo.
Pomijanie zaimka, przyimek na końcu i łączenie zdań
Zaimki who, which i that możemy pominąć, gdy zaraz po nich stoi rzeczownik albo zaimek osobowy, np. The song (that) my brother wrote won a prize. Gdy po zaimku stoi czasownik, zaimek musi zostać, np. The song that won the prize was short. Whose zostaje zawsze, bo łączy się z rzeczownikiem, który po nim stoi. Where i when zwykle zostawiamy (when bywa pomijane, np. the day we met).
Przyimek związany z czasownikiem (go with, argue about) zostaje zwykle na końcu zdania względnego, np. the friend (who) I went camping with. Gdy mówimy o miejscu, połączenie in which możemy zastąpić słowem where, np. the hotel in which we stayed = the hotel where we stayed.
Łącząc dwa zdania o tej samej osobie lub rzeczy, postępuj tak:
- znajdź słowo, które w drugim zdaniu zastępuje rzeczownik z pierwszego;
- zamień je na zaimek względny: he/she/him/her (o osobie) → who/that, it/them (o rzeczach) → which/that, there → where, his/her/its (przed rzeczownikiem) → whose;
- postaw zdanie względne tuż po rzeczowniku.
Np. That's the bus. I take it every morning. = That's the bus (that) I take every morning.; This is the teacher. Her lessons are always fun. = This is the teacher whose lessons are always fun.
Ważne
Zaimek względny zastępuje słowa it, him czy there, więc ich nie powtarzamy. Nie mówimy the bus that I take it every morning.
Wpis na blogu o gadżecie - zwroty i układ
Wpis na blogu piszemy zwykle swobodnym językiem i zwracamy się wprost do czytelników. Można w nim używać form skróconych (I've, it's). Każdy podpunkt polecenia trzeba rozwinąć.
| Funkcja | Zwroty |
|---|---|
| początek wpisu | Hi, everyone!; Did you read my previous post?; Remember when I wrote about…? |
| skąd masz gadżet | I got/bought this gadget (last week).; I've had it for…; It's the … I've dreamt of.; I got something that I'd wanted for a long time. |
| opis, części, zalety i wady | Thanks to…, I/you can…; It's got a built-in…; The best bit is that…; The only minus is that… |
| cechy | The … is practical and well-made.; It comes in different colours.; It's light/rather heavy/quite big. |
| polecenie | This gadget is great for teenagers/children.; I can recommend it to anyone who…; You should get it if you need…; Try it out! |
W tych zwrotach widać gramatykę z tego działu. I'd wanted to czas past perfect. W zwrocie It's the … I've dreamt of zaimek względny jest pominięty, a przyimek of stoi na końcu.
Słowa do opisu gadżetu
Słowa do zapamiętania:
- przymiotniki: built-in - wbudowany; waterproof - wodoodporny; self-cleaning - samoczyszczący; self-balancing - samorównoważący się;
- rzeczowniki: flash - flesz; instant camera - aparat drukujący zdjęcia;
- czasowniki: run - działać; connect - podłączyć; try out - wypróbować;
- wyrażenie: right away - natychmiast.
Built-in stoi zwykle przed rzeczownikiem, np. a laptop with a built-in webcam.
Gdy mówimy o źródle zasilania, po run stoi przyimek on, np. This clock runs on solar power. Po connect często stoi to, np. Connect the printer to your laptop.
Przymiotniki self-cleaning i self-balancing opisują urządzenie, które coś robi samo: self-cleaning znaczy, że samo się czyści. Tak samo zbudowane jest np. self-driving (o samochodzie, który jeździ sam).
Right away stoi zwykle na końcu zdania, np. I'll reply right away.
Sprawdzian do druku
Arkusz PDF z kluczem, punktacją i oceną
Sprawdzam sprawdzian…
Znasz kogoś z klasy, komu się przyda? Podziel się zestawem
Podobne zestawy
Konkurs angielski - gramatyka, słownictwo i wiedza o USA40 fiszek
Present Simple: budowa zdań i określenia częstotliwości18 fiszek uczy się 6
Dom i mieszkanie - słownictwo angielskie40 fiszek uczy się 4
Praca i zawody - przyszłość, plany i wyrażanie opinii40 fiszek uczy się 2
Present Simple: zastosowanie, budowa i określenia czasu18 fiszek uczy się 3
Sztuka, kultura, wydarzenia i media – słownictwo angielskie36 fiszek uczy się 6