Unit 8 A material world: słownictwo - New Password B1+

1.Sposoby płacenia

pay - płacić; wynagrodzenie; pay in cash / by card / online - płacić gotówką / kartą / przez Internet; contactless payment - płatność zbliżeniowa; make a payment/transaction - dokonać płatności/transakcji. Przykład: At the bakery I always pay in cash. - W piekarni zawsze płacę gotówką.

2.Gotówka i waluty

coin - moneta; piece - moneta; note - banknot; loose change - drobne, bilon; currency - waluta; sterling - funt szterling. Przykład: I keep my loose change in a jar on my desk. - Drobne trzymam w słoiku na biurku.

3.Kieszonkowe i skarbonka

pocket money - kieszonkowe; piggy bank - skarbonka. Przykład: My little brother puts half of his pocket money into his piggy bank. - Mój młodszy brat wrzuca połowę kieszonkowego do skarbonki.

4.bank card i loyalty card

bank card - karta płatnicza; loyalty card - karta lojalnościowa. Przykład: With this loyalty card you get a discount on every tenth purchase. - Z tą kartą lojalnościową dostajesz zniżkę przy co dziesiątym zakupie.

5.Przy bankomacie

cashpoint - bankomat; insert your card - włożyć kartę; key in your PIN number - wprowadzać PIN; withdraw cash - wypłacić gotówkę z konta. Przykład: The cashpoint kept my card because I keyed in the wrong PIN three times. - Bankomat zatrzymał moją kartę, bo trzy razy wprowadziłem zły PIN.

6.charge czy cost?

charge - obciążyć opłatą; opłata; cost - kosztować; koszt. Przy charge podmiotem jest ten, kto pobiera opłatę (charge sb for sth), a przy cost podmiotem jest rzecz albo usługa. Przykład: The gym charges £5 for a towel. - Siłownia pobiera 5 funtów za ręcznik. A towel costs £5. - Ręcznik kosztuje 5 funtów.

7.Bankowość internetowa i telefoniczna

online banking - bankowość internetowa; telephone banking - bankowość telefoniczna; check your balance - sprawdzić stan konta; transfer - przelew (rzeczownik, akcent na pierwszej sylabie); transfer - przelewać (czasownik, akcent na drugiej sylabie). Przykład: I check my balance online every Monday. - Sprawdzam stan konta przez Internet w każdy poniedziałek.

8.W oddziale banku

branch - oddział, placówka; deposit cash - wpłacić gotówkę na konto; deposit - wpłata, zadatek, kaucja; pay in a cheque - zrealizować czek; offer financial advice - prowadzić doradztwo finansowe. Przykład: We paid a deposit of £200 for the flat. - Zapłaciliśmy 200 funtów kaucji za mieszkanie.

9.take out a loan

take out a loan - zaciągnąć kredyt. Mówimy take out, a nie get out; make a loan znaczy udzielić pożyczki (o banku). Przykład: My cousin took out a loan to pay for his driving course. - Mój kuzyn zaciągnął kredyt, żeby zapłacić za kurs prawa jazdy.

10.Zgubiona karta i oszustwo

report a lost/stolen card - zgłosić zgubienie/kradzież karty; fraud - oszustwo; detect - wykryć. Przykład: The bank detected fraud and blocked my card within minutes. - Bank wykrył oszustwo i w ciągu kilku minut zablokował moją kartę.

11.Rzeczownik i czasownik w jednym

Te słowa są i rzeczownikami, i czasownikami: bank - deponować w banku; bank; pay - płacić; wynagrodzenie; deposit - wpłacać (deposit cash - wpłacić gotówkę na konto); wpłata, zadatek, kaucja; charge - obciążyć opłatą; opłata; cost - kosztować; koszt; transfer - przelewać; przelew. Borrow, lend, afford i withdraw są tylko czasownikami. Przykład: The pay in this job is low. - Wynagrodzenie w tej pracy jest niskie.

12.Miejsca tanich zakupów

online auction - aukcja internetowa; car boot sale - pchli targ; second-hand store - sklep z artykułami używanymi; charity shop - sklep instytucji charytatywnej; pound shop - sklep z towarami w cenie 1 funta; market stall - stragan na bazarze. Przykład: I found three old vinyl records at a car boot sale. - Znalazłem trzy stare płyty winylowe na pchlim targu.

13.badger sb into doing sth

badger sb into doing sth - namówić kogoś na zrobienie czegoś (zwykle przez ciągłe proszenie). Przykład: My little sister badgered me into taking her to the zoo. - Młodsza siostra namówiła mnie, żebym zabrał ją do zoo.

14.pay off

pay off - opłacać się (o wysiłku albo decyzji, która przynosi dobry skutek). Przykład: All those extra maths lessons paid off - I passed the exam. - Wszystkie dodatkowe lekcje matematyki się opłaciły - zdałem egzamin.

15.Inwestowanie

invest - inwestować (invest in sth); investment - inwestycja; monetary value - wartość pieniężna. Przykład: Gold is a popular investment, but its monetary value can also fall. - Złoto to popularna inwestycja, ale jego wartość pieniężna może też spaść.

16.make money

make money - zarabiać pieniądze. Mówimy make money, a nie do money. Przykład: My sister makes money by walking her neighbours' dogs. - Moja siostra zarabia pieniądze, wyprowadzając psy sąsiadów.

17.trade

trade - wymienić (coś na coś, np. z innym kolekcjonerem). Przykład: I traded two of my old games for a new controller. - Wymieniłem dwie moje stare gry na nowy kontroler.

18.Na aukcji

auctioneer - licytator; fee - opłata, honorarium; exceed expectations - przejść czyjeś oczekiwania; appalled - zbulwersowany. Przykład: Our school concert exceeded all expectations - the hall was full. - Nasz szkolny koncert przeszedł wszelkie oczekiwania - sala była pełna.

19.Konsumpcjonizm

consumerism - konsumpcjonizm; consumer lifestyle - konsumpcyjny styl życia; materialistic - materialistyczny; attitude - nastawienie. Przykład: She has a very materialistic attitude to friendship. - Ona ma bardzo materialistyczne nastawienie do przyjaźni.

20.Dobra materialne

material possessions - dobra materialne; stuff - rzeczy; accumulate - gromadzić; social status - status społeczny. Przykład: We accumulate so much stuff that we forget what we have. - Gromadzimy tyle rzeczy, że zapominamy, co mamy.

21.afford sth

afford sth - pozwolić sobie na coś (gdy chodzi o pieniądze albo czas); zwykle z can / can't. Nie mówimy allow sth. Przykład: I can't afford new trainers this month. - Nie mogę sobie pozwolić na nowe buty sportowe w tym miesiącu.

22.go on a shopping spree

go on a shopping spree - wpaść w szał zakupów. Przykład: After she got her first salary, she went on a shopping spree. - Gdy dostała pierwszą pensję, wpadła w szał zakupów.

23.Poziom życia

keep up your lifestyle - utrzymać poziom życia; live beyond your means - żyć ponad stan. Przykład: If you live beyond your means, you will soon have problems with money. - Jeśli żyjesz ponad stan, wkrótce będziesz mieć kłopoty z pieniędzmi.

24.Długi i wydatki

get into debt - popaść w długi; get out of control - wymknąć się spod kontroli; control your expenses - kontrolować wydatki; manage your money/time - zarządzać pieniędzmi/czasem. Przykład: An app helps me control my expenses. - Aplikacja pomaga mi kontrolować wydatki.

25.Praca, wykształcenie i zamożność

land a job - znaleźć pracę; high-income job - wysoko płatna praca; distinction - wyróżnienie; economist - ekonomista; wealthy - bogaty. Przykład: She landed a job at a big bank straight after university. - Zaraz po studiach znalazła pracę w dużym banku.

26.Pozbywanie się rzeczy

get rid of sth - pozbywać się czegoś; give sth away - rozdać coś; donate - ofiarować datek. Przykład: I gave away all my old toys to the kids next door. - Rozdałem wszystkie stare zabawki dzieciom z sąsiedztwa.

27.Minimalizm

minimalist - minimalista; simplify - uprościć; de-clutter - uporządkować; clear - oczyszczać, opróżniać; fill up - wypełnić się. Przykład: Minimalists try to simplify their lives and own fewer things. - Minimaliści starają się uprościć swoje życie i mieć mniej rzeczy.

28.have a negative impact on sth

have a negative impact on sth - mieć na coś negatywny wpływ. Po impact stoi przyimek on. Przykład: Too much screen time has a negative impact on sleep. - Zbyt długie korzystanie z ekranów ma negatywny wpływ na sen.

29.Ruch przeciw konsumpcji

initiate - zainicjować; oppose - sprzeciwiać się; advocate - publicznie wspierać; face criticism - spotkać się z krytyką; environmentalist - ekolog; globalisation - globalizacja; local businesses - lokalne firmy; share talents/skills - dzielić się umiejętnościami; uneconomical - nieopłacalny. Przykład: Many residents oppose the new motorway. - Wielu mieszkańców sprzeciwia się nowej autostradzie.

30.borrow czy lend?

borrow sth from sb - pożyczać coś od kogoś; lend sth to sb - pożyczyć coś komuś. Borrow znaczy brać, a lend - dawać. Przykład: Can I borrow your charger? - Mogę pożyczyć od ciebie ładowarkę? I lent my notes to Kasia. - Pożyczyłem notatki Kasi.

31.value i worth

value - cenić; wartość; worth - wart; wartość; sentimental value - wartość sentymentalna. Po be worth stoi kwota (worth £10), rzeczownik (worth a visit) albo forma -ing (worth seeing). Przykład: This ring is worth about £100, but it has great sentimental value for me. - Ten pierścionek jest wart około 100 funtów, ale ma dla mnie wielką wartość sentymentalną.

32.Przymiotniki o wartości

valuable - wartościowy; priceless - bezcenny; worthless - bezwartościowy; worthy - szlachetny. Priceless nie znaczy „bez ceny”, tylko „bardzo cenny”. Przykład: Her advice was priceless. - Jej rada była bezcenna.

33.economic czy economical?

economic - gospodarczy; economical - oszczędny (np. o samochodzie, który zużywa mało paliwa). Przykład: Our new fridge is very economical. - Nasza nowa lodówka jest bardzo oszczędna.

34.comfortable czy convenient?

comfortable - wygodny (np. fotel, buty); convenient - dogodny (np. termin, miejsce). Przykład: Is Friday convenient for you? - Czy piątek jest dla ciebie dogodny? These shoes are very comfortable. - Te buty są bardzo wygodne.

35.change, rest czy exchange?

change - reszta; rozmienić; rest - pozostała część; exchange - wymienić (waluty). Reszta przy płaceniu to change, a nie rest. Przykład: Keep the change! - Proszę zatrzymać resztę! I spent the rest of the day at home. - Resztę dnia spędziłem w domu.

36.Budżet i dochody

income - dochód; expenses - wydatki; go over the budget - przekroczyć budżet; go into the red - mieć debet; broke - spłukany. Przykład: I'm broke until I get my pocket money on Friday. - Jestem spłukany, dopóki w piątek nie dostanę kieszonkowego.

37.occasion czy bargain?

occasion - specjalna okazja (np. urodziny, ślub); pick up a bargain - upolować okazję (tanio coś kupić). Przykład: I picked up a bargain in the sales - a coat for half price. - Upolowałam okazję na wyprzedaży - płaszcz za pół ceny.

38.save for a rainy day

save for a rainy day - odkładać na czarną godzinę. Przykład: My grandma always tells me to save for a rainy day. - Babcia zawsze mi mówi, żebym odkładał na czarną godzinę.

39.split the bill i sponge off

split the bill - podzielić rachunek; sponge off sb - naciągać kogoś. Przykład: He's thirty and still sponges off his parents. - Ma trzydzieści lat i wciąż naciąga rodziców.