Mapa tematyczna: klimat świata

1.Mapa tematyczna

Mapa przedstawiająca jedno wybrane zjawisko lub grupę zjawisk, np. klimat, opady, temperaturę czy zaludnienie. W geografii służy do analizy rozmieszczenia i natężenia określonych cech na Ziemi.

2.Klimat

Wieloletni przebieg stanów pogody na danym obszarze, ustalany na podstawie obserwacji prowadzonych zwykle przez co najmniej 30 lat. Opisuje typowe warunki atmosferyczne, a nie chwilowy stan atmosfery.

3.Pogoda

Aktualny stan atmosfery w danym miejscu i czasie, obejmujący m.in. temperaturę, opady, wiatr, ciśnienie i zachmurzenie. Jest zjawiskiem krótkotrwałym i zmiennym.

4.Elementy klimatu

Mierzalne składniki opisujące klimat, takie jak temperatura powietrza, opady atmosferyczne, ciśnienie, wiatr, wilgotność, zachmurzenie i usłonecznienie. To one są najczęściej przedstawiane na mapach klimatycznych.

5.Czynniki klimatotwórcze

Czynniki wpływające na zróżnicowanie klimatu, np. szerokość geograficzna, wysokość nad poziomem morza, odległość od mórz i oceanów, prądy morskie, ukształtowanie terenu i cyrkulacja atmosferyczna.

6.Izoterma

Linia na mapie łącząca punkty o tej samej temperaturze powietrza w tym samym czasie lub w tym samym okresie, np. średniej temperaturze stycznia albo lipca. Ułatwia porównywanie rozkładu temperatury.

7.Izohieta

Linia na mapie łącząca punkty o tej samej sumie opadów atmosferycznych w określonym czasie, najczęściej w ciągu roku. Stosuje się ją na mapach opadów.

8.Amplituda temperatury

Różnica między najwyższą a najniższą temperaturą w danym okresie. W klimacie często analizuje się roczną amplitudę temperatury, czyli różnicę między średnią temperaturą najcieplejszego i najchłodniejszego miesiąca.

9.Strefowość klimatyczna

Układ stref klimatycznych rozmieszczonych głównie równoleżnikowo, wynikający przede wszystkim ze zmiany dopływu energii słonecznej wraz z szerokością geograficzną. Dlatego na mapie świata klimat często układa się pasami.

10.Klimat morski

Typ klimatu kształtowany przez bliskość oceanu. Cechuje się małą roczną amplitudą temperatury, łagodnymi zimami, chłodniejszym latem i zwykle większą wilgotnością oraz częstszymi opadami.

11.Klimat kontynentalny

Typ klimatu występujący we wnętrzach kontynentów. Charakteryzuje się dużą roczną amplitudą temperatury, mroźnymi zimami, gorącym latem oraz często mniejszą sumą opadów niż w klimacie morskim.

12.Prądy morskie

Wielkie, stałe ruchy wód oceanicznych wpływające na temperaturę i wilgotność powietrza nad wybrzeżami. Ciepłe prądy podnoszą temperaturę, a zimne ją obniżają i często sprzyjają suchości.