Międzywojenna literatura polska
Polski
Zestaw obejmuje najważniejsze kierunki, twórców i utwory polskiej literatury dwudziestolecia międzywojennego. Utrwalisz cechy Skamandra, Awangardy Krakowskiej, prozy psychologicznej i katastroficznej oraz poćwiczysz rozpoznawanie motywów, poetyk i kontekstów typowych dla szkoły średniej.
1.Dwudziestolecie międzywojenne
Okres w kulturze i literaturze polskiej między 1918 a 1939 rokiem. Charakteryzował się dużą różnorodnością kierunków artystycznych, dynamiką życia literackiego oraz reakcją twórców na doświadczenie odzyskania niepodległości i narastające zagrożenia polityczne.
2.Skamander
Grupa poetycka związana m.in. z Julianem Tuwimem, Janem Lechoniem, Antonim Słonimskim, Jarosławem Iwaszkiewiczem i Kazimierzem Wierzyńskim. Poeci Skamandra chcieli zbliżyć poezję do codzienności, języka potocznego i zwykłego człowieka.
3.Awangarda Krakowska
Kierunek poetycki skupiony wokół Tadeusza Peipera. Głosił kult nowoczesności, miasta, masy i maszyny oraz dążenie do skrótu, kondensacji i intelektualizacji wypowiedzi poetyckiej.
4.Futuryzm
Awangardowy kierunek podkreślający zachwyt dynamiką, techniką, ruchem i nowoczesnością. W Polsce wiązał się też z eksperymentami językowymi, łamaniem tradycyjnej składni i prowokacją artystyczną.
5.Katastrofizm
Postawa artystyczna wyrażająca przeczucie kryzysu cywilizacji, zagłady i końca dotychczasowego świata. W literaturze lat 30. wiązała się z lękiem przed wojną i rozpadem wartości.
6.Poezja lingwistyczna awangardy
Taki sposób pisania, w którym ważna staje się forma języka: skrót, metafora, zestawienia słów, kondensacja znaczeń. Czytelnik musi aktywnie odczytywać sens, bo utwór nie jest opisowy ani łatwo komunikatywny.
7.Julian Tuwim
Poeta Skamandra, autor wierszy łączących witalizm, humor, ironię i obserwację codzienności. Pisał także utwory o mieście i tłumie, a później teksty bardziej refleksyjne i pełne niepokoju historycznego.
8.Jan Lechoń
Poeta Skamandra, chętnie nawiązujący do tradycji narodowej, historii i kultury polskiej. W jego twórczości widoczne są także ton elegijny i refleksja nad losem wspólnoty.
9.Kazimierz Wierzyński
Poeta Skamandra znany z witalizmu, afirmacji ruchu i sportu, ale także z późniejszej poezji bardziej dramatycznej i historycznej. Jego twórczość dobrze pokazuje przemiany nastrojów epoki.
10.Tadeusz Peiper
Teoretyk i poeta Awangardy Krakowskiej. Domagał się nowoczesnej poezji opartej na dyscyplinie języka, skrócie i nowej tematyce odpowiadającej realiom wielkiego miasta oraz cywilizacji technicznej.
11.Julian Przyboś
Najważniejszy poeta Awangardy Krakowskiej. Tworzył wiersze oszczędne, metaforyczne i intelektualne, często związane z nowoczesnością, przestrzenią, ruchem i aktywnym poznawaniem świata.
12.Bolesław Leśmian
Poeta osobny wobec głównych grup literackich epoki. Tworzył oryginalny świat pełen fantastyki, natury, filozoficznej refleksji, neologizmów i pytań o istnienie, śmierć oraz relację człowieka z absolutem.
13.Bruno Schulz
Prozaik, autor m.in. „Sklepów cynamonowych”. Tworzył poetycką, oniryczną prosę, w której zwykła rzeczywistość ulega mityzacji, a pamięć dzieciństwa miesza się z wyobraźnią.
14.Witold Gombrowicz
Pisarz i dramaturg analizujący mechanizmy „formy”, czyli społecznych ról, masek i nacisków narzucanych jednostce. W jego utworach ważne są groteska, ironia i krytyka niedojrzałej kultury.
15.Zofia Nałkowska
Pisarka zajmująca się psychologią postaci, relacjami społecznymi i moralnością. W dwudziestoleciu stworzyła m.in. „Granicę”, w której bada wpływ środowiska, ambicji i odpowiedzialności na los człowieka.
16.Maria Dąbrowska
Autorka „Nocy i dni”, powieści ukazującej losy inteligencji i ziemiaństwa na tle przemian historycznych. Jej proza łączy realizm obyczajowy z refleksją nad czasem, pamięcią i codziennym trwaniem.
17.„Przedwiośnie”
Powieść Stefana Żeromskiego o dojrzewaniu Cezarego Baryki i sporze o kształt odrodzonej Polski. Pokazuje zderzenie marzeń o „szklanych domach” z rzeczywistością społeczną, biedą i politycznymi konfliktami.
18.„Granica”
Powieść Zofii Nałkowskiej analizująca mechanizmy kariery, kompromisu i odpowiedzialności. Tytuł odnosi się do granic moralnych, społecznych, psychologicznych i poznawczych.
19.„Ferdydurke”
Powieść Witolda Gombrowicza ukazująca zniewolenie jednostki przez „formę”, czyli role i schematy narzucane przez szkołę, rodzinę i społeczeństwo. Posługuje się groteską, parodią i absurdem.
20.„Sklepy cynamonowe”
Zbiór opowiadań Brunona Schulza, w których codzienne życie prowincjonalnego miasta zostaje przetworzone przez wyobraźnię. Ważne są tu senność, mit, symbolika ojca i poetycki język.
Quizy w tym zestawie
32 pytań w 4 etapach — odblokujesz je po dodaniu zestawu