Podstawowe zdania angielskie: prośby, chęci i obowiązki

W codziennym angielskim bardzo często mówimy, czego chcemy, co umiemy oraz co musimy zrobić. Podmiotem będzie zwykle I („ja”), a po nim występuje odpowiedni czasownik lub konstrukcja.

I want to znaczy „chcę coś zrobić”. Po want używa się najczęściej słowa to oraz czasownika w formie podstawowej: I want to learn English. Gdy chcemy brzmieć uprzejmiej, zwłaszcza w sklepie, restauracji lub w oficjalnej rozmowie, stosujemy I would like to.

Do wyrażania umiejętności albo możliwości używamy can: I can swim, I can help you. W przeczeniu mówimy I cannot lub, częściej, I can't. Po can nie dodajemy ani to, ani końcówki -s.

Have to i must tłumaczymy zwykle jako „musieć”, ale ich użycie może się różnić. Have to często opisuje obowiązek narzucony z zewnątrz: przez regulamin, nauczyciela, pracę albo sytuację. Na przykład I have to wear a uniform może wynikać z zasad szkoły.

Must wyraża silny obowiązek, nakaz lub konieczność odczuwaną przez mówiącego. W obu konstrukcjach po wyrażeniu obowiązku stawiamy czasownik w formie podstawowej: have to study, must leave.

Szczególnie ważne jest rozróżnienie przeczeń. Don't have to oznacza, że czynność nie jest konieczna. Mustn't oznacza natomiast zakaz, czyli że czegoś nie wolno robić.

Aby poprosić kogoś o zrobienie czegoś, używamy często Can you...? albo bardziej uprzejmego Could you...?. Po obu konstrukcjach występuje forma podstawowa czasownika: Can you help me? Could you open the window?

Gdy pytamy o pozwolenie dla siebie, możemy użyć Can I...? w sytuacji codziennej, np. Can I use your pen? Bardziej formalne i grzeczne jest May I...?, np. May I come in?

Do składania propozycji służy Would you like...?. Pytanie Would you like some water? oznacza „Czy chciałbyś trochę wody?”. Jeśli proponujemy wspólne działanie, mówimy na przykład Would you like to watch a film?

Czasowniki want i have w czasie Present Simple nie są czasownikami modalnymi. Dlatego pytania i przeczenia tworzymy z operatorem do albo does. Mówimy: Do you want to go? oraz Do I have to wait?

Dla he, she i it stosujemy does: Does she want to come? Does he have to work? Po does czasownik ma formę podstawową, dlatego poprawne jest Does he have to..., a nie Does he has to...

Przeczenia mają postać don't lub doesn't: I don't want to go; She doesn't have to come. Nie używamy do z can, could, must ani should, bo te czasowniki same tworzą pytania i przeczenia: Can you come? You mustn't smoke.

W odpowiedziach na prośby warto zachować uprzejmość. Możemy powiedzieć Sure lub Of course, gdy się zgadzamy. Odmowę łagodzi zwrot I'm sorry, I can't, często z krótkim wyjaśnieniem.

Should oznacza „powinien/powinna” i służy przede wszystkim do dawania rad: You should study more. Przeczenie shouldn't znaczy „nie powinieneś”: You shouldn't stay up late.

Po czasownikach modalnych can, could, must, should zawsze używamy podstawowej formy czasownika. Poprawne są więc can speak, could help, must go i should rest. Błędne są formy can to speak, must to go oraz she can speaks.

Bardzo uprzejmą prośbę można stworzyć przez Would you mind...?. Po tym zwrocie używamy czasownika z końcówką -ing: Would you mind closing the door? Dosłownie pytamy, czy rozmówcy nie przeszkadza wykonanie danej czynności.