Kontynenty i oceany na mapie świata

Kontynenty to największe obszary lądu na Ziemi, a oceany to największe zbiorniki słonej wody. Umiejętność wskazywania ich na mapie świata jest jedną z podstaw geografii w klasie 5.

W szkolnym podziale wyróżniamy 7 kontynentów: Europę, Azję, Afrykę, Amerykę Północną, Amerykę Południową, Australię i Antarktydę. Wyróżniamy też 5 oceanów: Ocean Spokojny, Ocean Atlantycki, Ocean Indyjski, Ocean Arktyczny i Ocean Południowy.

Podczas pracy z mapą warto najpierw odszukać wielkie obszary lądów i wód, a dopiero potem sprawdzać ich nazwy i położenie względem innych obiektów.

Położenie kontynentów i oceanów opisujemy często względem równika i południka zerowego. Są to linie umowne, zaznaczone na globusie i mapach.

Równik dzieli Ziemię na półkulę północną i półkulę południową. Wszystko, co leży nad równikiem, znajduje się na półkuli północnej, a to, co pod nim, na południowej.

Południk zerowy dzieli Ziemię na półkulę wschodnią i półkulę zachodnią. Dzięki temu łatwiej określić, po której stronie świata leży dany ląd lub ocean.

W geografii ważne jest nie tylko podanie nazwy kontynentu, ale też umiejętność powiedzenia, na której półkuli się znajduje.

Europa leży w całości na półkuli północnej i głównie na półkuli wschodniej. Azja to największy kontynent świata; leży głównie na półkuli północnej i wschodniej.

Afryka ma szczególne położenie, bo przecinają ją zarówno równik, jak i południk zerowy. Oznacza to, że jej obszar znajduje się na wszystkich czterech półkulach.

Ameryka Północna leży na półkuli północnej i zachodniej. Ameryka Południowa leży głównie na półkuli południowej i zachodniej, ale jej północna część sięga na półkulę północną.

Australia leży w całości na półkuli południowej i wschodniej. Antarktyda otacza biegun południowy i leży w całości na półkuli południowej.

Ocean Spokojny jest największy. Leży między Azją i Australią a Ameryką Północną i Ameryką Południową. Na wielu mapach widać go po obu stronach planisfery, bo mapa świata „przecina” ten ocean.

Ocean Atlantycki znajduje się między Amerykami a Europą i Afryką. To ocean bardzo ważny dla żeglugi i połączeń między kontynentami.

Ocean Indyjski leży między Afryką, Azją i Australią. Jego większa część znajduje się na półkuli południowej.

Ocean Arktyczny otacza obszary wokół bieguna północnego. Ocean Południowy otacza Antarktydę i wody wokół bieguna południowego.

Aby dobrze rozpoznawać położenie kontynentów i oceanów, warto ćwiczyć od ogółu do szczegółu. Najpierw spójrz, gdzie są największe obszary lądu, potem sprawdź, czy leżą nad czy pod równikiem, a na końcu określ, czy są na wschód czy na zachód od południka zerowego.

Pomaga też porównywanie położenia:

• Europa leży na północ od Afryki.
• Azja leży na wschód od Europy.
• Ameryka Północna leży nad Ameryką Południową.
• Australia leży na południowy wschód od Azji.
• Antarktyda znajduje się najdalej na południe.

Dobrze jest również zapamiętać obiekty charakterystyczne: Azja jest największa, Australia najmniejsza, Ocean Spokojny największy, a Afryka jest przecinana jednocześnie przez równik i południk zerowy.

Uczniowie często mylą Amerykę Północną z Ameryką Południową albo Ocean Atlantycki z Oceanem Spokojnym. Dlatego warto uczyć się przez skojarzenia i częste wskazywanie obiektów na mapie.

Dobrą metodą jest zadawanie sobie prostych pytań:

• Który kontynent jest największy?
• Który jest najmniejszy?
• Co leży między Amerykami a Europą i Afryką?
• Który ocean otacza Antarktydę?
• Który kontynent przecinają równik i południk zerowy?

Jeśli potrafisz odpowiedzieć na takie pytania i wskazać obiekty na mapie, dobrze opanowałeś temat położenia kontynentów i oceanów.