Układ odniesienia, położenie i przemieszczenie

1.Układ odniesienia

Umownie wybrany obiekt lub układ ciał, względem którego opisujemy ruch i położenie innych ciał. Obejmuje zwykle punkt odniesienia, osie współrzędnych i sposób mierzenia czasu. Ten sam ruch może wyglądać inaczej w różnych układach odniesienia.

2.Punkt materialny

Model ciała, w którym pomijamy jego rozmiary i kształt, jeśli nie mają znaczenia dla opisu ruchu. Dzięki temu położenie ciała można utożsamić z położeniem jednego punktu.

3.Położenie

Miejsce, w którym znajduje się ciało w danej chwili względem wybranego układu odniesienia. Opisuje się je słownie albo za pomocą współrzędnych, np. na osi lub na płaszczyźnie.

4.Tor ruchu

Linia, po której porusza się ciało. Tor może być prostoliniowy lub krzywoliniowy. Jest to ślad kolejnych położeń ciała w czasie.

5.Droga

Długość odcinka toru przebytego przez ciało. Jest wielkością skalarną, więc ma tylko wartość i jednostkę. Droga nie informuje o kierunku ruchu.

6.Przemieszczenie

Wektor opisujący zmianę położenia ciała: od położenia początkowego do końcowego. Zależy od wartości, kierunku i zwrotu. Może być równe zero, nawet gdy ciało przebyło niezerową drogę.

7.Wielkość skalarna

Wielkość fizyczna opisana samą wartością liczbową i jednostką. Nie ma kierunku ani zwrotu. Przykładami są droga, czas i masa.

8.Wielkość wektorowa

Wielkość fizyczna mająca wartość, kierunek i zwrot. Często przedstawia się ją strzałką. Przykładami są przemieszczenie, prędkość i siła.

9.Spoczynek względny

Ciało jest w spoczynku w danym układzie odniesienia, jeśli jego położenie w czasie się nie zmienia względem tego układu. To pojęcie jest względne, bo w innym układzie to samo ciało może się poruszać.

10.Ruch względny

Ruch zależy od wyboru układu odniesienia. Pasażer siedzący w jadącym pociągu jest w spoczynku względem wagonu, ale porusza się względem Ziemi.