Promień atomowy i energia jonizacji
Chemia
Zestaw wyjaśnia, czym są promień atomowy i energia jonizacji oraz jak zmieniają się one w układzie okresowym. Nauczysz się łączyć budowę elektronową z położeniem pierwiastka, porównywać właściwości atomów i rozwiązywać typowe zadania maturalne.
1.Promień atomowy
Umowna miara wielkości atomu. W praktyce wiąże się go z odległością jądra od najbardziej zewnętrznej powłoki elektronowej. Nie da się wyznaczyć ostrej granicy atomu, dlatego promień atomowy jest wielkością umowną.
2.Energia jonizacji
Energia potrzebna do oderwania elektronu od atomu w stanie gazowym. Pierwsza energia jonizacji dotyczy usunięcia pierwszego elektronu z obojętnego atomu.
3.Pierwsza energia jonizacji
Najmniejsza energia potrzebna do oderwania jednego elektronu od obojętnego atomu w stanie gazowym, zgodnie ze schematem: .
4.Powłoka elektronowa
Obszar wokół jądra, na którym znajdują się elektrony o zbliżonej energii. Im więcej obsadzonych powłok ma atom, tym zwykle większy jest jego promień atomowy.
5.Elektrony walencyjne
Elektrony znajdujące się na najbardziej zewnętrznej powłoce atomu. To one w największym stopniu decydują o właściwościach chemicznych oraz o łatwości oderwania elektronu.
6.Ładunek jądra atomowego
Dodatni ładunek wynikający z liczby protonów w jądrze. Im większy ładunek jądra, tym silniejsze przyciąganie elektronów, co zwykle zmniejsza promień atomowy i zwiększa energię jonizacji.
7.Ekranowanie elektronowe
Osłabianie przyciągania elektronów walencyjnych przez jądro wskutek obecności elektronów na wewnętrznych powłokach. Silniejsze ekranowanie sprzyja wzrostowi promienia atomowego i spadkowi energii jonizacji.
8.Okres w układzie okresowym
Poziomy rząd w układzie okresowym. W obrębie okresu promień atomowy zwykle maleje, a energia jonizacji zwykle rośnie, ponieważ rośnie ładunek jądra przy tej samej liczbie powłok.
9.Grupa w układzie okresowym
Pionowa kolumna w układzie okresowym. W dół grupy promień atomowy zwykle rośnie, a energia jonizacji zwykle maleje, bo przybywa powłok elektronowych i rośnie ekranowanie.
10.Zależność promień–energia jonizacji
Na ogół im mniejszy promień atomowy, tym większa energia jonizacji, ponieważ elektrony walencyjne są bliżej jądra i są silniej przyciągane. To jedna z podstawowych zależności okresowych.
11.Metale a energia jonizacji
Metale mają zwykle niższe energie jonizacji niż niemetale, ponieważ łatwiej oddają elektrony walencyjne. Dlatego chętnie tworzą kationy.
12.Gazy szlachetne
Pierwiastki o trwałych konfiguracjach elektronowych, dlatego zwykle mają bardzo wysokie energie jonizacji. Oderwanie elektronu od takiego atomu jest szczególnie trudne.
Quizy w tym zestawie
20 pytań w 2 etapach — odblokujesz je po dodaniu zestawu